ضرر دو طرفه برای مشتریان؛ صنعت خودرو ایران در شرایط «بازنده- بازنده»

عکس نویسنده
علی صادقی
نویسنده
پر واضح است که در تمام گروه های صنعت خودروسازی درست مانند سایر صنایع سودآوری در اولویت قرار دارد و همه گروه های فعال در این صنعت از خریدار تا تولید کننده و واسطه به دنبال کسب سود حداکثری بوده و در تلاش اند که به صورت برد- برد بازی کنند. چنین شرایطی در یک اقتصاد سالم به وفور دیده می شود و در واقع هدف یک اقتصاد توسعه یافته سودآوری حاصل از نتایج جریان اقتصادی در همه گروه های ذر نفع در بازارهای خاص است.
خودروسازی نیز از این جریان مستثنی نبوده و به کلی هدف از فروش خودرو سود بردن همه گروه‌های خریدار، تولیدکننده و همین‌طور گروه‌های واسطه است.
به نقل از سایت رسمی دنیای خودرو، در کشور ما تقریبا همه ذی‎نفعان ادعای ضرر دارند و این وضعیت در ماه‎های اخیر بیش‌از پیش ملموس شده است. به عنوان نمونه از یک طرف قطعه‎سازان مدعی‌ هستند که در معامله با خودروسازان ضرر می کنند و از طرف دیگر شرکت‌های خودروساز نیز می گویند که خودرو را با قیمتی پایین‌تر از بهای تمام‌شده به بازار عرضه می کنند. به علاوه خریداران نیز معتقد اند که باتوجه به رقم پرداختی خودروی داخلی با کیفیتی را دریافت نکرده و در واقع رقم پرداختی با کیفیت محصول نهایی در تضاد است. به نظر می رسد که در صنعت فعلی خودروسازی کشور همه طرف های ذر نفع از شرایط موجود ناراضی اند.
در ادامه با همراه باشید تا نگاهی جزئی تر داشته باشیم بر صنعت خودروسازی کشور و عوامل تاثیرگذار بر شرایط فعلی آن
بدون شک دستکاری های دولت یکی از عواملی است که توازن بازار خودرو را در کشور عزیزمان به هم ریخته است. عموما دولت باید سازوکار همه جریان‌های اقتصادی در جامعه را به‌نحوی سازماندهی کند که توسعه حاصل شود و همه ذی نفعان به سود مطلوب خود برسند اما در کشور ما چنین شرایطی فراهم نشده و در واقع دستکاری های دولت توازن بازار را هرچه بیش از پیش بهم می ریزد.
از عوامل دیگری که سبب به وجود آمدن شرایط فعلی شده تاکید بر انحصار به جای قیمت گذاری صحیح است. مهره اصلی این ماجرا شورای رقابت و دخالت آن در قیمت گذاری خودروهاست. در واقع هدف از حضور شورای رقابت حمایت از مصرف کننده و جلوگیری از مهندسی قیمت ها و انحصار در بازار خودرو کشور عنوان می شود اما روش صحیح نه دخالت در قیمت گذاری، بلکه تسهیل شرایط حضور بخش خصوصی در اقتصاد خودرو و تاکید بر رهاسازی قیمت‌ها متناسب با مکانیزم عرضه و تقاضاست.
از دیگر عوامل تاثیر گذار در این رابطه قیمت گذاری دستوری خودرو هاست که علاوه بر خودروسازان و قطعه سازان، خریداران را نیز دچار بحران کرده است. در واقع قیمت گذاری دستوری سبب شده است محصول نهایی با با قیمتی پایین‌تر از بهای تمام‌شده به بازار عرضه شود و علاوه بر خودروسازان، قطعه سازان نیز دچار ضرر و زیان شوند. در این شرایط قطعه سازان که از سرمایه در گردش کمتری برخوردار اند به احتمال قوی زودتر تعطیل شده و پس از مدتی خودروسازان نیز مجبور به کاهش کیفیت محصولات تولیدی و در نهایت تعطیلی بنگاه اقتصادی خود خواهند شد. خریداران نیز که با توجه به کاهش عرضه، با قیمت های افسارگسیخته در بازار مواجه خواهند شد ار دیگر ضرر دیدگان سیاست قیمت گذاری دستوری خودرو ها می باشند. اختلاف بالای قیمت کارخانه و بازار خودروها سبب حضور پر رنگ دلالان در بازار شده که همین موضوع عملا دسترسی بخش اعظم خریداران واقعی را به پیش فروش های کارخانه های خودروسازی از بین می برد. به علاوه با توجه به قیمت بالای خودروها در بازار آزاد توانایی خرید محصول برای این دسته از خریداران از بین می رود.
با این اوصاف به نظر می رسد بهترین راه حل گذشتن دولت از دخالت‎های غیراقتصادی در کنش‎های اقتصادی و سپردن قیمت‎گذاری به حاشیه بازار به شرط مدیریت عرضه خودرو می باشد.
نظرات
 
 
 

امیر

1397/7/25
آقا چندتا ماشین داری میخوای بفروشی و دنبال الاغ میگردی؟
پراید رو با تکنولوژی روز دنیا همسطح کنید. بدین 40 میلیون... قول میدم 5تا خودم ازتون بخرم که صنعتتون گشنه نمونه
خجالت بکشید دیگه
خاک بگیرید دهنتونو دیگه...

جواد

1397/7/25
یه سوال از نویسنده محترم که موافق قیمت در حاشیه بازار ازاد اونم در این بازار انحصاری دارم !؟
۶ سال پیش که قیمت در حاشیه بازار گذاشته شد و یه شبه پراید ۷ تومنی شد ۲۰ تومن ، ایا به نفع مردم شد ؟ ایا کیفیت خودروها بهتر شد ؟
اون تجربه ثابت کرد که عوامل طمع کار این صنعت فقط به فکر جیب خودشون هستن نه چیز دیگه.

رضا

1397/7/25
آقا خوتونو جر دادید از بس مقاله نوشتن،رهاسازی قیمت،استاد عزیز رهاسازی قیمت برای ایران جواب نمیده چون شرکت های خودروسازی هر وقت اراده کنند قیمت هارو با عرضه کم ماشین می برن بالا،زمانی این کار جواب میده که تعرفه ورود خودرو صفر بشه اون وقت بیارین اینجوری مقاله بنویسید الان شما فقط دارین به نفع خودروساز حرف می زنید،بد بخت مصرف کننده...
  • افشین

    1397/7/27
    مصرف کننده چی هست اصلا !!!؟؟؟

افشین

1397/7/27
خودروسازی قبلا که همه چی گل و بلبل بود با شرایط برنده-بازنده اداره میشد، به این صورت که خودشون با کمترین هزینه بدترین خودرو از تاریخ گذشته دنیا رو مونتاژ می کردند و با بیشترین قیمت ممکن با توجه به شرایط تورم و اقتصاد میفروختن به مردم؛ در این شرایط خودروساز کاملا برنده و مصرف کننده کاملا بازنده بود. این شرایط سال ها ادامه داشت تا سال 91 که یکم اوضاع خیط شد بعد خودروسازها به حول و قوه الهی به دوران اوج که در واقع همون شرایط برنده-بازنده بود با بالابردن قیمت و پایین آوردن کیفیت محصولات بازگشتند (خدا عوضشون بده!). این شرایط ادامه داشت تا اینکه رسید به سال 97 که حالا خودروسازها و قطعه سازها اعلام می کنند که ما اصلا هیچوقت برنده نبودیم ! ما همش بازنده بودیم ! الان هم که اوضاع ریخته به هم باز هم ما بازنده ایم و باید قیمت ها رو گرون کنیم تا دووم بیاریم و دوباره برنده بشیم !
حالا سوالی که اینجا پیش میاد اینه که در تمام این مدت (40 سال تقریبا) مهم ترین قسمت این پازل که مصرف کننده نام داره و همیشه این مصرف کننده بخت برگشته بازنده بوده باید کی برنده باشه !!!؟؟؟ مصرف کننده باید کی به ازای باجی که پرداخت می کنه، محصولی با ارزش باجی که پرداخت کرده دریافت کنه !؟ مصرف کننده تا کی باید قربانی (اعم از مرگ، قطع عوض و نقص عضو) تقدیم این صنعت بکنه تا این صنعت به فکر مصرف کننده بیافته و برای لحظه ای هر چند اندک مصرف کننده را آدم حساب کرده و برایش ارزش قائل شود !؟