تنِشهای نظامی جاری در منطقه خاورمیانه و به موازات آن، اختلال در مسیرهای مواصلاتی حیاتی مانند تنگه هرمز، زنجیره تحولات شدیدی را در اقتصاد جهانی رقم زده است. اگرچه بیشتر مردم این بحران را با گران شدن بنزین و انرژی لمس میکنند، اما عمق فاجعه بسیار فراتر از پمپبنزینهاست.
با طولانی شدن این درگیری، خطوط کشتیرانی، زنجیره تأمین مواد اولیه و شبکههای لجستیک صنعتی در سراسر جهان زیر فشاری کمسابقه قرار گرفتهاند. در این میان، صنعت خودروسازی آسیب شدیدی دیده و شرکت تویوتا به عنوان یکی از بزرگترین قربانیان این وضعیت بحرانی شناخته شده است؛ تا جایی که گزارشهای اخیر نشان میدهند این غول ژاپنی مجبور شده در چندین نوبت، تولید محصولات خود را کاهش دهد.
موج جدید کاهش تولید در کارخانههای تویوتا
روزنامه اقتصادی نیکی (Nikkei) چاپ ژاپن گزارش داد که برنامهریزی جدید تویوتا حاکی از کاهش تولید حدود ۸۳ هزار دستگاه خودرو تا ماه نوامبر است. این رقم بیش از دو برابر افت تولید ۳۸ هزار دستگاهی است که این شرکت در اوایل مارس، یعنی تنها چند هفته پس از آغاز درگیریها پیشبینی کرده بود. تویوتا دلیل اصلی این تصمیم را افزایش سرسامآور هزینههای انرژی و فروکش کردن تقاضا در بخشهایی از بازار خاورمیانه و آسیا اعلام کرده است. بیشترین حجم این تعدیل ظرفیت، دامنگیر کارخانههای داخل خاک ژاپن خواهد شد.
این کاهش تولید عمدتاً متوجه چند مدل شده است. این مدلها شامل شاسیبلند محبوب تویوتا راو ۴، خودروهای تجاری سبک مبتنی بر پلتفرم IMV نظیر هایلوکس چمپ، ون باری تویوتا پروباکس و مدل استیشن کرولا تورینگ هستند.
گفتنی است که سایر خودروسازان بزرگ ژاپنی مانند نیسان، مزدا و سوبارو نیز از ترکشهای این جنگ در امان نمانده و مجبور به توقف صادرات یا کاهش حجم تولید خود شدهاند؛ هرچند ابعاد خسارت آنها به هیچوجه با تویوتا قابل قیاس نیست.
چرخش اجباری بازار به سمت خودروهای برقی و هیبریدی
هرچند شعلههای جنگ خطوط تولید تویوتا را سوزانده، اما از سوی دیگر بازار جدیدی را برای خودروهای پاک ایجاد کرده است. جهش ناگهانی قیمت سوخت، رانندگان را مجبور کرده به سراغ گزینههای کممصرفتر و برقی بروند؛ نقطهای که تویوتا در آن دست برتر را دارد. بر اساس گزارشها، تویوتا در حال حاضر تولید و صادرات مدل محبوب تویوتا پریوس و چندین خودرو تمامالکتریکی دیگر را افزایش داده تا پاسخگوی این موج جدید تقاضا باشد.
تویوتااز طرفی، آمار خبرگزاری رویترز نشان میدهد که فروش خودروهای برقی در اروپا طی ماه آوریل، جهش خیرهکننده ۳۴ درصدی را نسبت به مدت مشابه سال گذشته تجربه کرده است. در این میان، خودروسازان چینی فعال در حوزه خودروهای اقتصادی مانند شرکت بی وای دی، بیشترین سود را از این تغییر رفتار مصرفکنندگان بردهاند.
چشمانداز مالی؛ حفظ ظاهر با طعم سقوط سود
تویوتا در آخرین بیانیه مالی خود اعلام کرد که همچنان به هدف عرضه ۱۰ میلیون دستگاه خودرو در سال مالی جاری پایبند است که نشاندهنده رشد ناچیز ۱ درصدی نسبت به سال گذشته است. با این حال، مدیران شرکت هشدار دادهاند که سودآوری آنها به شدت تحت تأثیر قرار خواهد گرفت. پیشبینی میشود سود خالص تویوتا با سقوط ۲۲ درصدی به حدود ۳ تریلیون ین (تقریباً ۱۸.۹ میلیارد دلار) کاهش یابد.
این افت شدید سود، حاصلِ همزمانی بحران خاورمیانه با فشارهای ناشی از تعرفههای گمرکی جدید ایالات متحده است. نگاهی به روند تصمیمات اخیر تویوتا نشان میدهد که اگر شیپور جنگ در خاورمیانه همچنان نواخته شود، احتمالاً در ماههای آینده باید منتظر بیانیههای بیشتری مبنی بر تعطیلی یا کاهش ظرفیت خطوط تولید این شرکت باشیم.
