بررسی بامو Z4 sDrive23i
خانواده رودسترهای اسپرت بامو با کد Z ریشهای عمیق در تاریخ این خودروساز باوارایی دارند که نقطه اوج آنها پیش از تولد Z4، مدل افسانهای Z3 در دهه ۹۰ میلادی بود؛ خودرویی که با حضور در فیلمهای جیمز باند به شهرت جهانی رسید. پس از آن، نسل اول Z4 (با کد E85) در سال ۲۰۰۲ معرفی شد تا با طراحی هنجارشکن و خطوط تند و تیز خود، استانداردهای کلاس رودسترهای کامپکت لوکس را دگرگون کند. با این حال، بزرگترین تحول در این سگمنت در سال ۲۰۰۹ و با معرفی نسل دوم این خودرو یعنی کد E89 رقم خورد. بامو با این نسل سنتشکنی کرد و برای نخستین بار به جای سقف پارچهای سنتی، از یک سقف سخت تاشو (Hardtop) آلومینیوم-کامپوزیت بهره گرفت تا Z4 جدید در یک چشم به هم زدن از یک رودستر روباز به یک کوپه زیبا و مسقف تبدیل شود. این پلتفرم جدید که با مهندسی دقیق و توزیع وزنی ایدهآل توسعه یافته بود، تجربه رانندگی کاملا متفاوتی از ترکیب لوکسگرایی و هیجان رانندگی اسپرت را ارائه داد.
بامو Z4 sDrive23i در بازار ایران، همزمان با اوجگیری واردات خودروهای لوکس در سالهای اولیه دهه ۱۳۹۰ خورشیدی (برابر با سالهای ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۲ میلادی)، این رودستر مدرن پایش به خیابانهای کشور باز شد. در آن دوران، بازار خودروهای اسپرت ایران در انحصار مدلهای کوپه و کروک وارداتی بود و حضور این نسل از Z4 به دلیل برخورداری از برند خوشنام باواریا، طراحی بسیار جذاب و خطوط سیال بدنه، به سرعت سر و صدای زیادی به پا کرد. نسخه sDrive23i بهعنوان یکی از مدلهای پرفروش و منطقیتر مجهز به پیشرانه ۶ سیلندر، توانست نبض بازار خودروهای تفریحی و لوکس کلانشهرها را در دست بگیرد. اگرچه این خودرو رقبای سرسختی چون مرسدسبنز SLK را در مقابل خود میدید، اما چهره تهاجمی، کیفیت ساخت بالا و پرستیژ بالای رانندگی با یک بامو کروک در خیابانها باعث شد تا این محصول به یکی از محبوبترین و پرطرفدارترین گزینهها برای قشر متمول و جوان آن دوران تبدیل شود و جایگاه تثبیتشدهای در تاریخ واردات خودروی کشور ثبت کند.
داخل بامو Z4 sDrive23i
کابین بامو Z4 ترکیبی هنرمندانه از اصالت اسپرت و لوکسگرایی ناب باوارایی است که زبان طراحی رانندهمحور بامو را به زیباترین شکل ممکن به نمایش میگذارد. داشبورد خودرو با خطوطی روان و ارگونومیک به سمت صندلی راننده متمایل شده تا دسترسی به ادوات کنترل سیستم صوتی، تهویه مطبوع جداگانه و کلیدهای تنظیم حالت رانندگی با بالاترین تسلط انجام گیرد. با توجه به ذات رودستر و سگمنت کامپکت این خودرو، فضای داخلی کاملا جمعوجور است و ساختار کابین دو نفره آن حس نشستن در یک کوپه مسابقهای را تداعی میکند. با این حال، به لطف طراحی هوشمندانه فضای پا و سر، راننده و سرنشین جلو محدودیت آزاردهندهای احساس نمیکنند، هرچند فضای بار صندوق عقب هنگام باز بودن سقف سخت فلزی به دلیل جایگیری پنلها به شدت کاهش مییابد که ویژگی ذاتی این مدلهای دوپوششه به شمار میرود.
بامو Z4 sDrive23i در بخش کیفیت متریال و تریم داخلی، این رودستر آلمانی استانداردهای بالایی را ارائه میدهد. استفاده گسترده از چرم مرغوب روی صندلیهای اسپرت برقی مجهز به حافظه، پنل درها و بخشهایی از داشبورد، در کنار قطعات تزئینی باکیفیت و دوخت دقیق، فضایی لوکس و دلنشین پدید آورده است. کلید استارت موتور، فرمان چرمی خوشدست اسپرت و صفحه کیلومترشمار آنالوگ با خوانایی عالی، همگی حس حضور در خودرویی باکیفیت را تقویت میکنند. پلاستیکهای فشرده به کار رفته در کابین از بهترین متریال بازار انتخاب شدهاند که پس از سالها کارکرد نیز پایداری خود را حفظ میکنند. هرچند ابعاد کوچک کابین اجازه مانور زیادی برای تعبیه فضاهای ذخیرهسازی بزرگ نداده است، اما جزئیات و ظرافت در مونتاژ قطعات سبب شده تا فضای داخلی بامو Z4 همگام با استانداردهای لوکس روزگار خود، محیطی ارگونومیک، مانا و بسیار جذاب برای سفرهای دونفره باشد.
طراحی بامو Z4 sDrive23i
طراحی ظاهری نسل دوم بامو Z4 نمایشی خیرهکننده از تناسبات کلاسیک یک رودستر اصیل آلمانی در قالبی مدرن و تهاجمی است. بدنه این خودرو با کشیدگی متمایز کاپوت، اورهنگهای کوتاه جلو و عقب و فاصله بین دو محور ۲۴۹۷ میلیمتری، ظاهری پرقدرت و عضلانی به آن بخشیده است. در نمای جلو، جلوپنجره کلیویشکل و پهن معروف بامو با خطوط برمیزان کاپوت پیوند خورده و چهرهای جسور به خودرو داده است. چراغهای دوگانه گرد با ابرویی بالای آنها و سپری پرتراش که ورودیهای هوای عریض را در خود جای داده، نمایی کاملا تهاجمی و پویا خلق کردهاند. خطوط شانه برجستهای که از ابتدای کاپوت آغاز شده و تا انتهای بدنه امتداد یافتهاند، حس حرکت و سرعت را حتی در حالت سکون به بیننده منتقل میکنند و ترکیب سقف سخت تاشو با سقف بسته، تناسبات یک کوپه کاملا شیک و یکدست را برای این رودستر به ارمغان میآورد.
بامو Z4 sDrive23i در نمای جانبی، کشیدگی کاپوت و موقعیت قرارگیری راننده در نزدیکی محور عقب، فرمی کاملا کلاسیک و هیجانانگیز ایجاد کرده است. ورودیهای هوای کوچک روی گلگیرهای جلو همراه با نشان بامو و راهنماهای باریک، جزییات بصری جذابی به پهلوی خودرو افزودهاند. قوس نرم گلگیرهای عقب نیز بر پهنا و عضلانی بودن شاسی تأکید دارند. با رسیدن به نمای عقب، سادگی هوشمندانه در کنار ظرافت مهندسی جلب توجه میکند. چراغهای عقب کشیده با گرافیک LED منحصربهفرد، پهنای بدنه را بیشتر نشان میدهند و دیفیوزر ساده زیر سپر به همراه خروجیهای اگزوز اسپرت، حس و حالی کاملا حرکتی به این بخش بخشیدهاند. نحوه پیوند صندوق عقب با انتهای خط سقف به گونهای طراحی شده که چه در زمان باز بودن سقف و چه در حالت بسته، تناسبات بدنه هیچگونه نقص بصری نداشته باشد و یکپارچگی استایل رودستر را بهخوبی حفظ کند.
مشخصات بامو Z4 sDrive23i
بامو Z4 sDrive 23i نسل دوم (کد E89) به یک پیشرانه ۶ سیلندر خطی ۲.۴ لیتری (تنفس طبیعی) با کد N52 مجهز شده است که حجم دقیق آن ۲۴۹۷ سیسی میباشد. این موتور توانایی تولید ۲۰۴ اسببخار قدرت در دور موتور ۶۴۰۰ و حداکثر گشتاور ۲۵۰ نیوتنمتر در دور ۴۲۵۰ را دارد. نیرو و گشتاور تولیدی پیشرانه از طریق یک جعبهدنده ۷ سرعته خودکار یا ۶ سرعته دستی به محور عقب منتقل میشود تا این رودستر ۱۴۸۰ کیلوگرمی بتواند طی ۶.۶ ثانیه از حالت سکون به سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت دست یابد و حداکثر سرعت ۲۴۲ کیلومتر بر ساعت را به ثبت برساند. میزان مصرف سوخت ترکیبی این خودرو ۸.۵ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده است.
بامو Z4 sDrive23i در بخش زیربندی و شاسی، این مدل از سیستم تعلیق مستقل مکفرسون با بازوهای آلومینیومی در محور جلو و سیستم تعلیق چنداتصالهای (Multi-Link) در محور عقب بهره میبرد که ساختاری بهینه برای حفظ پایداری و مانورپذیری بالا ارائه میدهد. سیستم ترمز خودرو در هر چهار چرخ از نوع دیسکی خنک شونده بوده و به مجموعهای پیشرفته از سامانههای کمکی و کنترلی نظیر ترمز ضدقفل (ABS)، توزیع الکترونیکی نیروی ترمز (EBD)، کنترل پایداری دینامیکی (DSC)، کنترل کشش (DTC)، کنترل ترمز در پیچها (CBC) و ترمز پارک الکترومکانیکی مجهز شده است تا حداکثر ایمنی و کنترل پذیری در سرعتهای بالا تضمین گردد.
امکانات و تجهیزات بامو Z4 sDrive23i
بامو Z4 sDrive23i سطح استانداردی از تجهیزات رفاهی را برای یک رودستر لوکس آلمانی به نمایش میگذارد. سقف سخت فلزی تاشو با قابلیت باز و بست برقی از طریق ریموت خودرو، شاخصترین ویژگی رفاهی این مدل است که آسایش یک کوپه مسقف و هیجان یک خودروی روباز را همزمان ارائه میدهد. سیستم تهویه مطبوع اتوماتیک با تنظیمات جداگانه برای سرنشینان جلو، صندلیهای اسپرت برقی مجهز به حافظه و گرمکن، سیستم استارت دکمهای به همراه کلید هوشمند و کامپیوتر سفری، شرایط کاملا راحتی را در کابین فراهم میکنند. همچنین سیستم صوتی حرفهای بامو مجهز به ورودیهای AUX و USB، اتصالات بلوتوث، رادیوی دو تیونره و قابلیت پخش CD و MP3، نیازهای سرگرمی سرنشینان را برطرف میسازد. آینههای جانبی برقی همراه با گرمکن، آینه وسط الکتروکرومیک با قابلیت کاهش خودکار تاری دید، سنسور باران، سنسورهای پارک و سیستم کنترل دینامیک رانندگی برای تغییر حالتهای رانندگی، از دیگر امکانات موجود در کاتالوگ رسمی این رودستر هستند.
بامو Z4 sDrive23i در بخش ایمنی، این خودرو به مجموعه کاملی از سامانههای فعال و غیرفعال پیشرفته تجهیز شده است تا حداکثر حفاظت را در سرعتهای بالا و شرایط ناگهانی فراهم کند. کیسههای هوای جلویی راننده و سرنشین به همراه کیسههای هوای جانبی مجهز به حفاظت از سر و قفسه سینه، خط دفاعی اصلی کابین را تشکیل میدهند. ساختار بدنه خودرو با سیستم ویژه محافظت در برابر واژگونی (Rollover Protection) و میلههای محافظ تقویت شده تا امنیت سرنشینان در حالت باز بودن سقف تضمین شود. پکیج جامع ترمز و پایداری شامل سیستم کنترل پایداری دینامیکی (DSC)، کنترل کشش (DTC)، ترمز ضدقفل (ABS)، توزیع هوشمند نیروی ترمز (EBD)، کنترل ترمز در پیچها (CBC) و ترمز پارک الکترومکانیکی است. سیستم نشاندهنده فشار روی ترمزها (BFD)، سنسور هشدار افت فشار باد تایرها، سیستم کمکی شروع حرکت در سربالایی و مکانیزم ایمنی هوشمند (که در هنگام تصادف به صورت خودکار قفل درها را باز کرده، سوخت را قطع و چراغهای خطر و داخلی را روشن میکند) از دیگر تجهیزات ایمنی این خودرو محسوب میشوند.
رقبای بامو Z4 sDrive23i در بازار
در زمان ورود بامو Z4 نسل دوم (کد E89) به بازار ایران در اوایل دهه ۱۳۹۰ خورشیدی، بازار خودروهای اسپرت و لوکس دو نفره شاهد رقابتی جدی میان برندهای مطرح آلمانی بود. اصلیترین و مستقیمترین رقیب این خودرو، مرسدسبنز SLK (کد R172) محسوب میشد که همانند Z4 از مکانیزم سقف سخت فلزی تاشو بهره میبرد و تقابلی پایاپای در جلب نظر خریداران خوهان پرستیژ و سواری روباز ایجاد کرده بود. در سوی دیگر، پورشه باکستر (نسل 987) به عنوان گزینهای کاملا مهندسیشده با ساختار موتور وسط قرار داشت که اگرچه از سقف پارچهای استفاده میکرد و هزینههای نگهداری بالاتری داشت، اما به دلیل تقسیم وزن بینقص و هندلینگ فوقالعاده، معیاری عالی برای سواری هیجانانگیز بود.
بامو Z4 sDrive23i همچنین آئودی TT رودستر (نسل دوم) نیز با سیستم چهارچرخ محرک کواترو و موتور توربوشارژ، گزینهای متمایز با پایداری منحصربهفرد در پیچها به شمار میرفت. در این میان، بامو Z4 sDrive23i با تکیه بر پیشرانه ۶ سیلندر خطی تنفس طبیعی، تقسیم وزن متوازن ۵۰:۵۰، هزینه نگهداری منطقیتر نسبت به پورشه و شبکه خدمات پس از فروش فعالتر در ایران، توانست بالانس بسیار خوبی میان حس سواری اسپرت، کارایی روزمره و پرستیژ ظاهری ایجاد کند؛ بهطوریکه برخلاف سواری نسبتا خشکتر باکستر یا خصلت لوکستر و آرامتر مرسدس SLK، شخصیتی کاملا پویا و جوانپسند را در بازار وارداتیهای آن دوران به نمایش گذاشت.
جدول مقایسه بیامو Z4 sDrive 23i با رقبا
برخی از رقبای بیامو Z4 sDrive 23i در جدول زیر آورده شده اند و ما مشخصات این خودروها را با بیامو Z4 sDrive 23i مقایسه کرده ایم:
| ماشین | کلاس بدنه | حجم موتور | حداکثر توان | حداکثر سرعت | مصرف سوخت | تنفس موتور | تعداد سیلندر |
| بامو Z4 sDrive23i (E89) | کروک (رودستر) | ۲۴۹۷ سیسی | ۲۰۴ اسب بخار | ۲۴۲ کیلومتر بر ساعت | ۸.۵ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر | تنفس طبیعی | ۶ سیلندر |
| مرسدسبنز SLK 200 (R172) | کروک (رودستر) | ۱۷۹۶ سیسی | ۱۸۴ اسب بخار | ۲۴۰ کیلومتر بر ساعت | ۶.۴ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر | توربوشارژ | ۴ سیلندر |
| پورشه باکستر 2.7 (987) | کروک (رودستر) | ۲۶۸۷ سیسی | ۲۴۵ اسب بخار | ۲۵۱ کیلومتر بر ساعت | ۹.۳ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر | تنفس طبیعی | ۶ سیلندر |
| آئودی TT Roadster 2.0 TFSI (8J) | کروک (رودستر) | ۱۹۸۴ سیسی | ۲۰۰ اسب بخار | ۲۳۷ کیلومتر بر ساعت | ۷.۸ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر | توربوشارژ | ۴ سیلندر |
مقایسه بیامو Z4 sDrive 23i و مرسدسبنز SLK
مرسدسبنز SLK کلاس با کد R172 اصلیترین رقیب مستقیم بامو Z4 در بازار ایران بود که به لطف سقف سخت فلزی (Vario-Roof)، سواری دوپوششه مشابهی را ارائه میداد. این خودرو در بازار کشور بیشتر با نسخههای SLK200 و SLK350 عرضه شد که نسخه چهار سیلندر توربو آن رقابت قیمتی نزدیکی با Z4 sDrive23i داشت. مرسدس SLK با تاکید بیشتر بر سواری نرمتر، سیستمهای ایمنی پیشرفتهتر و پرستیژ بالامقام برند ستاره سه پر خریدارانی را هدف گرفته بود که لوکسگرایی را بر هیجان خالص رانندگی ارجح میدانستند. با این حال، Z4 با فرمانپذیری اسپرتتر، تقسیم وزن ایدهآلتر و طراحی بدنه کشیده و تهاجمیتر، حس دینامیکی بیشتری را در مقایسه با مرسدس به راننده منتقل میکرد.
مقایسه بیامو Z4 sDrive 23i و پورشه باکستر
پورشه باکستر نسل دوم (کد 987) جدیترین رقیب Z4 در بخش عملکرد دینامیکی و هیجان رانندگی در خیابانهای ایران بود. باکستر به لطف ساختار موتور وسط و پیشرانه ۶ سیلندر تخت (باکسر)، هندلینگ و پایداری خیرهکنندهای در پیچها ارائه میداد که حسی کاملا مسابقهای و نابتر از Z4 داشت. با این وجود، استفاده پورشه از سقف پارچهای نرم، فضای بار محدودتر، عزل صوتی کمتر در سرعتهای بالا و هزینههای بسیار سنگینتر قطعات و سرویسهای دورهای در ایران، سبب شد تا خریدارانی که به دنبال استفاده روزمرهتر و راحتتر بودند، بامو Z4 را با سقف فلزی و هزینههای نگهداری معقولتر انتخاب کنند.
مقایسه بیامو Z4 sDrive 23i و آئودی TT رودستر
آئودی TT رودستر نسل دوم از دیگر رقبای آلمانی این کلاس در ایران بود که با پیشرانه ۲ لیتری توربوشارژ و گیربکس دوکلاچه S-Tronic روانه بازار شد. بهرهمندی از سیستم چهارچرخ محرک کواترو در برخی نسخهها سبب میشد تا آئودی TT چسبندگی و پایداری فوقالعادهای در سطوح لغزنده ارائه دهد و شتابگیری ثانویه چالاکی داشته باشد. با این حال، ساختار دیفرانسیل جلو یا چهارچرخ محرک آن نسبت به پلتفرم دیفرانسیل عقب و اصیل بامو Z4، حس و حال کلاسیک یک رودستر اسپرت را کمتر تداعی میکرد. همچنین محدودیت شدید خدمات پس از فروش و تامین قطعات آئودی در ایران، بازار این خودرو را در سایه محبوبیت بیچونوسچرای Z4 قرار داد.
شرایط استفاده از بامو Z4 sDrive23i
با گذشت سالهای طولانی از زمان عرضه نسل دوم بامو Z4 به بازار ایران و با توجه به اینکه اکثر نمونههای موجود در کشور اکنون کارکردهای نسبتا بالایی را تجربه کردهاند، شرایط نگهداری این رودستر آلمانی نیازمند توجه ویژه، دقت فنی بالا و صرف هزینههای متناسب با یک خودروی اسپرت لوکس است. پیشرانه ۶ سیلندر خطی تنفس طبیعی با کد N52 که روی نسخه sDrive23i نصب شده، در مقایسه با موتورهای توربوشارژ حساسیت کمتری نسبت به کیفیت بنزین دارد، اما با این حال بهرهمندی از سوخت باکیفیت و تعویض بهموقع روغنموتور و فیلترها از الزامات حیاتی برای حفظ سلامت قطعات داخلی آن به شمار میرود. سیستم خنککننده این پیشرانهها نیز پس از سالها کارکرد و استهلاک در ترافیکهای سنگین کلانشهرها، نیازمند بازبینی و سرویس دورهای دقیق است تا از بروز خطرات ناشی از داغ شدن موتور پیشگیری شود. همچنین با توجه به پیچیدگیهای الکترونیکی و سیستمهای کنترلی پیشرفته، عیبیابی دقیق نیازمند دسترسی به تجهیزات تخصصی و مکانیکهای خبره در زمینه خودروهای بامو است. یکی از چالشهای اصلی نگهداری نمونههای کارکرده این خودرو در ایران، وضعیت سیستم تعلیق، زیربندی و مکانیزم پیچیده سقف سخت فلزی تاشو است. قطعات جلوبندی و بازوهای آلومینیومی تعلیق پس از سالها تردد در ناهمواریهای معابر شهری دچار استهلاک شده و نیازمند تعویض خواهند بود که تامین قطعات اصل و باکیفیت آن گاهی با چالش هزینه و زمان مواجه میشود. علاوه بر این، مکانیسم برقی و هیدرولیکی سقف سخت فلزی، پمپها و لولولههای مرتبط با آن به دلیل کارکرد بالا و عمر مفید قطعات پلاستیکی و لاستیکی، ممکن است پس از گذشت این سالها نیاز به سرویس، آببندی یا تعمیر پیدا کنند که این امر مستلزم مهارت تکنسینهای مجرب است تا از نفوذ آب به داخل کابین جلوگیری شود. در مجموع، هرچند بامو Z4 sDrive23i به لطف تنفس طبیعی بودن موتور دوام مکانیکی نسبتا مقبولی در کارکردهای بالا ارائه میدهد، اما هزینههای نگهداری آن به عنوان یک رودستر کارکرده آلمانی همواره بالا بوده و مالکان باید برای سرویسهای دورهای و تعمیرات پیشگیرانه بودجه لازم را در نظر بگیرند.
تغییرات بامو Z4 sDrive23i نسبت به مدل قبلی
نسل دوم بامو Z4 (کد E89) که در سال ۲۰۰۹ جایگزین نسل اول (کد E85) شد، یک تحول اساسی و یک گام رو به جلو در طراحی و مهندسی این رودستر محبوب بود. مهمترین و چشمگیرترین تغییر این نسل، کنار گذاشتن سقف پارچهای سنتی و استفاده از یک سقف سخت فلزی تاشو (Hardtop) دوتکه آلومینیومی بود. این تغییر ساختاری بزرگ باعث شد تا Z4 جدید در حالت بسته به یک کوپه کاملا شیک و باوقار با ضریب آیرودینامیک عالی تبدیل شود و در حالت باز، چهره کلاسیک یک رودستر اصیل را به نمایش بگذارد. علاوه بر این، ابعاد بدنه خودرو دستخوش تغییرات مثبتی شد؛ طول و عرض خودرو افزایش یافت و خطوط بدنه از فرمهای شکسته و زاویهدار نسل قبل به خطوطی سیال، نرم و عضلانی تبدیل گشتند که کاپوت کشیده و نمای عقب عریضتر آن، چهرهای بسیار پختهتر و تهاجمیتر را خلق کرد.
بامو Z4 sDrive23i در بخش فنی و پلتفرم نیز این مدل میزبان تحولات بنیادینی بود تا همراستا با تغییرات ظاهری، پویایی رانندگی نیز ارتقا یابد. در حالی که نسل اول با رویکردی کاملا اسپرت و خشدار طراحی شده بود، نسل دوم با تمرکز بر بهبود راحتی سرنشینان در سفرهای طولانی و حفظ لذت ناب رانندگی توسعه پیدا کرد. استفاده از سیستم کنترل دینامیکی رانندگی (Drive Dynamic Control) برای نخستین بار به راننده اجازه میداد تا واکنش فرمان، پدال گاز و عملکرد گیربکس را در سه حالت مختلف تنظیم کند. همچنین مهندسی توزیع وزن ایدهآل ۵۰:۵۰ میان محورها، به همراه استفاده از پیشرانههای پیشرفتهتر ۶ سیلندر خطی تنفس طبیعی نظیر نمونه ۲.۵ لیتری، پایداری فوقالعادهای در پیچها به ارمغان آورد و نقطه ضعفهای نسل قبل در جذب ضربات جادهای را به طور چشمگیری برطرف ساخت تا تجربهای بهمراتب متوازنتر، لوکستر و مدرنتر ارائه شود.