گزارش جامع و تحلیل تخصصی خانواده خودرو تارا: بررسی فنی، ارزیابی تیپ‌ها و جایگاه در بازار

بررسی ریشه‌های مهندسی و توسعه پلتفرم خودرو تارا در ایران خودرو

عرضه اتومبیل تارا در اواخر مرداد ماه سال ۱۳۹۹ به صورت رسمی شروع شد و به تعداد محدود در دسترس مشتریان قرار گرفت. طرح پیش‌فروش این خودرو داخلی، اواخر شهریور ماه همان سال، انجام شد و قرار شد حداکثر تا ۱۲ ماه بعد این خودروها به مشتریان تحویل داده شوند. شرکت خودروسازی ایران خودرو به عنوان بزرگترین خودروساز داخلی، خودرویی را با نام پارسی تارا معرفی کرد. این خودروی سدانِ کلاس C که بر پلتفرم پژو ۳۰۱ ساخته شده است، در فازهای توسعه با نام پروژه K132 ایران خودرو شناخته می‌شد. تارا در زبان فارسی به معنی ستاره است و ایران خودرو معتقد بود که این خودرو مانند ستاره‌ای در آسمان خودروسازی می‌درخشد. با توجه به طراحی و آپشن‌هایی که تارا دارد، شرکت خودروسازی ایران خودرو صادر کردن این اتومبیل به کشورهای دیگر را نیز در برنامه کاری خود قرار داده است. تارا به دلیل تنوع در تیپ‌های تولیدی و برتری که نسبت به شاهین سایپا دارد، خودرویی محبوب است. خانواده تارا شامل پنج واریانت اصلی است که به مدل‌های دنده دستی شامل تیپ‌های V1، V1 پلاس و V3 و مدل‌های دنده اتوماتیک شامل تیپ‌های V2 و V4 در کنار نسخه‌های با عملکرد بالا مانند تارا جوان تقسیم می‌شود. این خودرو به عنوان سدان پرچمدار و کامپکت ایران خودرو در بازار سنتی ایفای نقش می‌کند. شرکت ایران خودرو اهداف استراتژیک مشخصی را برای توسعه این محصول اعلام کرده بود که تمرکز اصلی آن بر جذب مخاطبان جدید بود.

ایکوپرس در گزارش‌های خود به اهداف اولیه طراحی این سدان ملی اشاره کرده است:

به نقل از ایکوپرس، ایران خودرو در پی جذب مشتریان داخلی در بازار بسیار رقابتی خودرو و خصوصاً جذب جوانان، اقدام به طراحی این محصول جدید کرد.

تارا

تحلیل ویژگی‌های فنی و عملکرد پیشرانه TU5 پلاس

در بررسی ویژگی‌های فنی ماشین K132 ایران خودرو، مشخص می‌شود که تمام واریانت‌های استاندارد این خودرو مجهز به پیشرانه ۱.۶ لیتری ۱۶ سوپاپه هستند که با نام تجاری TU5 پلاس یا TU5P معرفی شده است. این موتور توان تولید ۱۱۳ اسب بخار قدرت در ۵۸۰۰ دور در دقیقه و گشتاور ۱۴۴ نیوتن‌متر در ۴۰۰۰ دور در دقیقه را دارد. حجم دقیق این پیشرانه ۱۵۸۷ سی‌سی بوده و دارای ۴ سیلندر است. سیستم سوخت‌رسانی آن از نوع انژکتوری با پاشش چندنقطه‌ای است و سوخت مصرفی آن بنزین می‌باشد. مشخصات فنی این محصول ایران خودرو به صورت کلی در وضعیت بسیار خوبی نسبت به تولیدات دیگر این مجموعه قرار دارد. این اتومبیل، دارای حداکثر سرعت ۱۹۰ کیلومتر در ساعت است و شتاب ۰ تا ۱۰۰ آن برای نوع دنده دستی معادل ۱۲.۵ ثانیه می‌باشد. در مورد مصرف سوخت این خودرو هم باید گفت که در هر ۱۰۰ کیلومتر مسافت ترکیبی، چیزی برابر با ۷.۰۶ لیتر بنزین می‌سوزاند که این سوخت از باک با ظرفیت ۵۰ لیتر تأمین می‌شود. ابعاد دقیق این خودرو شامل طولی برابر با ۴۵۱۹ میلی‌متر، عرضی برابر با ۱۷۴۸ میلی‌متر و ارتفاعی برابر با ۱۴۶۶ میلی‌متر است و فاصله بین دو محور آن ۲۶۵۲ میلی‌متر اعلام شده است. وزن خودرو برای مدل دنده دستی ۱۱۷۰ کیلوگرم و برای مدل دنده اتوماتیک ۱۱۹۰ کیلوگرم است. نسخه‌های پایه و طبیعی تارا در زیر بارهای سنگین و ظرفیت کامل سرنشینان، شتاب اولیه نسبتاً کندی دارند که این موضوع یکی از معایب عملکردی آن به شمار می‌رود.

تفاوت‌های فنی رانندگی در مدل‌های اتوماتیک و دنده‌ای

خودرو تارا در دو نوع اتوماتیک و دنده‌ای، فقط در قسمت جعبه دنده دارای تفاوت هستند و این مهم‌ترین اختلاف آن‌ها از نظر قوای محرکه حرکتی است. هر دو تیپ این خودروی ایران خودرو دارای موتور TU5 پلاس هستند. تارای دنده‌ای در نسخه پایه با گیربکس ۵ سرعته دستی، تایرهای جلو را به حرکت در می‌آورد و تارای اتوماتیک از یک گیربکس ۶ سرعته خودکار استفاده می‌کند. بنابراین مصرف سوخت در تارای اتوماتیک بیشتر از تارای دنده‌ای است. البته این موضوع موجب تفاوت در تجربه رانندگی با این دو نسخه از تارا هم می‌شود، چرا که گیربکس اتوماتیک مجهز به حالت رانندگی اسپرت و برفی و همچنین حالت تیپترونیک برای تعویض دنده‌ها به صورت دستی است.

مشخصات فنی تارا جوان با پیشرانه توربوشارژ

برای رانندگانی که اولویت اصلی آن‌ها شتاب‌گیری حرکتی و قدرت مکانیکی بیشتر است، نسخه ارتقا یافته تارا جوان طراحی شده است. تارا جوان پیشرانه تنفس طبیعی استاندارد را کنار گذاشته و به پیشرانه ۱.۷ لیتری توربوشارژر با کد EFP-TC مجهز شده است. این موتور پیشرفته توانایی تولید قدرتی در حدود ۱۵۰ تا ۱۶۰ اسب بخار و گشتاور بسیار بالای ۲۴۰ نیوتن‌متر را دارد. این مدل عملکرد بالاتری داشته و در کنار سیستم خنک‌کننده بهینه‌سازی شده، به صورت استاندارد از امکانات رفاهی و تجهیزات پریمیوم خانواده تارا بهره می‌برد.

تارا

کالبدشکافی انواع تیپ‌ها و مدل‌های تارا دستی و اتوماتیک

تیپ‌های مختلف تارا تفاوت‌های بسیار زیادی در زمینه بسته‌های ایمنی، پیکربندی جعبه‌دنده، ارگونومی فضای داخلی و آپشن‌های رفاهی دارند. در ادامه به بررسی دقیق هر یک از این تیپ‌ها پرداخته می‌شود.

تیپ‌های دنده‌ای تارا شامل نسخه‌های V1، V1 پلاس و V3

تارا دنده‌ای V1 نسخه ابتدایی و پایه این خودرو است که با هدف اصلی اقتصادی بودن و قابلیت خرید بیشتر ساخته شده است. این مدل دارای موتور TU5 پلاس و گیربکس ۵ سرعته دستی است. تارا V1 دارای تریم داخلی پارچه‌ای بوده و از رینگ‌های ۱۵ اینچی فولادی همراه با قالپاق استفاده می‌کند. امکانات رفاهی این مدل محدود به فرمان برقی، دو کیسه هوا، کروز کنترل، محدودکننده سرعت، صفحه نمایش لمسی، تهویه برقی دستی، شیشه‌ها و آینه‌های برقی، سیستم کنترل پایداری برقی، سیستم کنترل استارت در سربالایی، سنسور پارک عقب، سنسور نظارت بر هوای لاستیک و چراغ‌های روشنایی در روز است. یکی از بزرگترین معایب ارگونومیک و چیدمان کابین در این تیپ، قرارگیری نامناسب دکمه‌های شیشه‌بالابر بر روی کنسول مرکزی است. همچنین این نسخه فاقد سانروف، دوربین عقب و کیسه‌های هوای جانبی است.

تارا V1 پلاس به عنوان یک ارتقای ساختاری برای برطرف کردن ایرادات ارگونومیک نسخه پایه معرفی شد. این نسخه به گیربکس ۶ سرعته دستی مجهز شده است که دور موتور را در سرعت‌های بالای بزرگراهی کاهش داده و مصرف سوخت را بهینه‌تر می‌کند. در این مدل، دکمه‌های شیشه‌بالابر از روی کنسول مرکزی به روی پنل درها منتقل شده‌اند. همچنین امکاناتی نظیر دوربین عقب، زیرآرنجی جلو، زیرآرنجی عقب و یک باکس اختصاصی برای نگهداری موبایل در کنسول به این خودرو اضافه شده است.

تارا دنده‌ای تیپ V3 لوکس‌ترین و بالاترین مدل دنده‌ای این خودرو محسوب می‌شود که نسبت به تیپ V1 امکانات بیشتری دارد و تغییرات بسیار خوبی را تجربه کرده است. این تیپ اگرچه گیربکس ۶ سرعته دستی خود را حفظ کرده است، اما بخش زیادی از تجهیزات الکترونیکی پیشرفته مدل‌های اتوماتیک را به دست آورده است. از تغییرات ظاهری و رفاهی این مدل می‌توان به گرافیک جدید برای چراغ‌های جلو، آنتن سقفی کوسه‌ای، تغییر الگوی طراحی درها و انتقال دکمه‌های بالابر شیشه به روی درها اشاره کرد. تارا V3 علاوه بر امکانات تیپ‌های قبلی، دارای سیستم استارت دکمه‌ای، آینه‌های تاشو برقی، چراغ خوش‌آمدگویی زیر درهای جلو، سنسور نور، سنسور باران، شیشه‌های عقب دودی و سانروف برقی است.

تیپ‌های اتوماتیک تارا شامل نسخه‌های V2 و V4

خودرو تارا V2 اتوماتیک اولین نسخه اتوماتیک این خانواده با پیشرانه TU5 پلاس و گیربکس ۶ سرعته اتوماتیک است. این مدل امکاناتی نظیر جلوپنجره توری (شبکه‌ای)، شیشه و دستگیره‌های کرومی، شیشه‌های عقب دودی، سانروف برقی، استارت دکمه‌ای، تزئینات داخلی چرم و پارچه‌ای، دوربین و سنسور پارک عقب، سنسور نور، سنسور باران، فرمان و غربیلک فرمان چرمی، زیرآرنجی جلو، تهویه دستی برقی و آینه‌های تاشو برقی دارد. صندلی راننده در این تیپ دارای پشتی برقی و تنظیم ارتفاع برقی بوده و صندلی شاگرد نیز مجهز به پشتی برقی است. رینگ‌های این خودرو از نوع ۱۶ اینچی آلومینیومی است و از نظر ایمنی مجهز به ۴ کیسه هوا (سرنشینان جلو و جانبی) است. این تیپ نیز مانند نسخه V1 از دکمه‌های شیشه‌بالابر روی کنسول مرکزی استفاده می‌کند و فاقد گرمکن صندلی است.

تارا تیپ V4 اتوماتیک نسخه نهایی، پرچمدار و لوکس‌ترین مدل این خانواده است. این خودرو تمامی ایرادات چیدمان کابین مدل V2 را اصلاح کرده و دکمه‌های بالابر را به روی درها منتقل کرده است. تارا V4 دارای موتور TU5 پلاس و گیربکس ۶ سرعته اتوماتیک است و از یک پورتفولیو غنی از فناوری بهره می‌برد. امکانات اختصاصی این تیپ شامل سنسور حرکتی پا برای باز کردن در صندوق عقب (کیک سنسور)، صندلی‌های برقی جلو، گرمکن صندلی‌های جلو، روکش صندلی‌های چرم و پارچه باکیفیت ارتقا یافته، گرافیک جدید و مدرن چراغ‌های عقب، آنتن سقفی کوسه‌ای، چراغ خوش‌آمدگویی زیر درهای جلو و سیستم تماس اضطراری SOS است. این خودرو همچنین دارای تمام سیستم‌های کنترل پایداری، سنسور باد لاستیک، کروز کنترل و حالت‌های رانندگی اسپرت و برفی گیربکس است.

فضای تارا

ارزیابی سیستم‌های ایمنی و پایداری الکترونیکی تارا

یکی از بزرگترین مزایا و نقاط قوت خودرو تارا در بازار داخلی، سطح ایمنی قابل قبول و تجهیزات حفاظتی استاندارد آن است. هر دو مدل K132، چه دنده دستی و چه دنده اتومات، به صورت استاندارد مجهز به سیستم ترمز ضد قفل ABS و EBD هستند. سیستم ترمز جلو از نوع دیسکی با سیستم خنک‌شونده و ترمز عقب نیز دیسکی است. تارا به سیستم کمکی ترمز HBA، سیستم کمک در سربالایی HAS، کنترل پایداری الکتریکی ESC و سیستم کنترل کشش TSC مجهز است که وجود سامانه کنترل پایداری الکتریکی به صورت استاندارد در تمام تیپ‌ها یک مزیت کلاس‌بالا محسوب می‌شود. از نظر پایداری غیرفعال، این خودرو دارای ایموبیلایزر، قفل مرکزی با ریموت، کمربندهای ایمنی سرنشینان جلو ۳ نقطه‌ای با قابلیت تنظیم ارتفاع، ستون فرمان تلسکوپی، سیستم اتصال ایزوفیکس، سنسور دنده عقب و سیستم قطع خودکار سوخت در زمان حادثه است. نسخه‌های دنده‌ای دارای ۲ کیسه هوا برای راننده و سرنشین جلو هستند، در حالی که مدل‌های اتوماتیک (V2 و V4) از ۴ کیسه هوا شامل کیسه‌های هوای جانبی برای حفاظت بیشتر از قفسه سینه سرنشینان در تصادفات جانبی بهره می‌برند.

تحلیل طراحی ظاهری و ارگونومی کابین مسافران

تارا که بر پلتفرم پژو ۳۰۱ قرار دارد، طرح بدنه جانبی پژو ۳۰۱ را با آن خطوط نرم و ملایم حفظ کرده ولی در جلو و عقب آن تغییراتی به وجود آورده است. بخش جلوپنجره، سپر و چراغ‌ها با خطوط صاف و زاویه‌های شکسته طراحی شده‌اند که ظاهر اسپرت و خشنی به جلو و عقب تارا می‌دهند. البته جلو و عقب خشن با کناره‌های لطیف و ملایم بدنه جانبی همخوانی ندارد و این ناهماهنگی در طراحی برخی قسمت‌های بدنه یکی از معایب اصلی آن است. با وجود این عدم هماهنگی، باز هم تارا در میان خودروهای داخلی امتیاز قابل قبولی از نظر طراحی می‌گیرد. طراحی داخلی تارا از طراحی خارجی آن بهتر است و کابین ساده خودرو K132 و موادی که در ساخت داشبورد و بقیه قسمت‌ها استفاده شده، در مجموع مورد پسند خریداران خودروی داخلی قرار می‌گیرد. فضای کابین برای ۴ الی ۵ سرنشین کفایت می‌کند و صندوق عقب بزرگی هم دارد. بسیاری از افراد با توجه به شغلی که دارند یا نیازهای خانوادگی، به دنبال خرید ماشین با صندوق عقب بزرگ هستند و تارا با فضای صندوق عقب ۶۴۰ لیتری خود شگفت‌انگیز بوده و بزرگترین صندوق عقب ماشین‌های ایرانی را در اختیار دارد. داخل ماشین در قیاس با دیگر تولیدات مشابه‌اش بسیار پیشرفته است و ایران خودرو در این ماشین از سیستم تهویه برقی دستی، سیستم مالتی‌مدیا با ۴ بلندگو، نمایشگر لمسی، کروز کنترل، نمایشگر دمای محیط، بازکن قفل در صندوق عقب از داخل، کاور موتور و نشان‌دهنده تغییر دنده (GSI) استفاده کرده است. صندلی‌های عقب تارا برای هر دو مدل دنده‌ای و اتوماتیک تاشو هستند.

پیشرانه تارا

تقابل داده‌محور دو پرچمدار ملی: تارا ایران خودرو در برابر شاهین سایپا

تارا و شاهین، دو خودرویی هستند که می‌توانند خریداران را در بازار خودروهای داخلی به شک بیندازند و مقایسه فنی و ساختاری آن‌ها اهمیت بالایی دارد. خودرو شاهین از نظر طراحی بیرونی از تارا بهتر است و ظاهری مدرن‌تر و هماهنگ‌تر از تارا دارد. طراحی ظاهری تارا در نمای جانبی تفاوت خاصی با پژو ۳۰۱ ندارد و با هدف ایجاد تمایز طراحی شد، بنابراین در رقابت ظاهری بیرونی برنده میدان نیست. اما طراحی داخلی خودرو تارا در مقایسه با شاهین، پیشرفته‌تر است و این موضوع موجب می‌شود تارا در طراحی داخلی برنده رقابت با شاهین شود. اگر از نظر تجهیزات و آپشن‌ها تارا و شاهین را با هم مقایسه کنیم، به خوبی متوجه می‌شویم که این دو خودرو، دقیقا در یک سطح قرار دارند، اما تارا به دلیل داشتن سیستم کنترل پایداری استاندارد باز هم بالاتر از شاهین خواهد بود. خودرو تارا دارای موتور TU5 پلاس ۱۶ سوپاپ تنفس طبیعی است که از موتورهای داخلی خوب محسوب می‌شود، در حالی که شاهین دارای پیشرانه ۱.۵ لیتری ۸ سوپاپ توربوشارژر است، بنابراین تارا تکنولوژی تنفس طبیعی قدیمی‌تر اما ساختار ۱۶ سوپاپ بهتری نسبت به شاهین دارد. شاهین و تارا از نظر ایمنی کلی نیز در یک سطح قرار دارند. حجم صندوق بار تارا با ۶۴۰ لیتر برتری کاملی بر صندوق ۴۲۰ لیتری شاهین دارد و مصرف سوخت ترکیبی تارا با ۶.۷ لیتر در برابر مصرف حدود ۱۰ لیتری شاهین، اقتصادی‌تر است.

در بخش زیر، کدهای جدول مقایسه‌ای جامع مشخصات فنی و ساختاری این دو خودرو آورده شده است:

منبع جدول: مشخصات فنی مقایسه‌ای مندرج در فایل خودرو تارا.docx

مقایسه تارا و پژو ۳۰۱ از نظر ساختار سازه

یکی دیگر از ماشین‌هایی که امکانات و ویژگی‌های ساختاری تارا را با آن مقایسه می‌کنند پژو ۳۰۱ است. این دو خودرو را معمولا از نظر مقاومت در برابر تصادفات با هم می‌سنجند. لازم به ذکر است که مقاومت این دو ماشین در تصادفات برابر است و هر دو دارای ۳ ستاره ایمنی خودرو هستند که نشان‌دهنده استحکام سازه‌ای مشابه بر روی پلتفرم مشترک است.

بررسی وضعیت بیمه شخص ثالث و بیمه بدنه خودرو تارا

پس از ارزیابی‌های فنی و ساختاری، موضوع مدیریت ریسک و بیمه خودرو اهمیت پیدا می‌کند. اولین بیمه، بیمه شخص ثالث است که مهم‌ترین بیمه‌‌ای است که هر اتومبیلی باید داشته باشد. این پوشش اجباری خسارت‌های جانی و مالی وارد شده به اشخاص ثالث را جبران می‌کند. فاکتورهای متعددی بر تعیین حق‌بیمه تأثیرگذار هستند که از جمله آن‌ها می‌توان به نوع خودرو، برند، مدل اتومبیل و کاربری ماشین اشاره کرد. بیمه بعدی، بیمه بدنه است که با پرداخت حق بیمه آن، می‌توانید خودروی خود را در برابر حوادث و آسیب‌های احتمالی بیمه کنید. در صورت بروز خسارت، شرکت بیمه‌گر بر اساس شرایط مندرج در بیمه‌نامه، خسارت وارده را جبران می‌نماید. پوشش‌های این بیمه اختیاری اما بسیار کاربردی شامل سرقت کلی یا جزئی، آتش‌سوزی، سیل، صاعقه و جبران خسارت راننده مقصر حادثه می‌شود. تارا به عنوان یک سدان مدرن داخلی نیازمند پوشش کامل بیمه بدنه جهت صیانت از سرمایه مالک در برابر تصادفات شهری است.

جمع‌بندی و ارزیابی ارزش خرید تارا در بازار ایران

تارا یکی از محصولات پرفروش و محبوب ایران خودرو است که به دلیل تنوع در تیپ‌های تولیدی دستی و اتوماتیک گزینه‌های متعددی را پیش روی مشتریان می‌گذارد. مهم‌ترین مزایای این خودرو شامل ایمنی قابل قبول سازه، امکانات رفاهی نسبتاً خوب در تیپ‌های بالا، پشتوانه خدماتی بسیار گسترده شبکه نمایندگی‌ها در سطح کشور و فضای جادار و مناسب کابین به همراه بزرگترین صندوق بار در میان خودروهای ایرانی است. در مقابل، نقاط ضعف و معایب تارا شامل حذف برخی آپشن‌های رفاهی و ایمنی نظیر ایربگ‌های جانبی، سانروف و دوربین دنده‌عقب از نسخه‌های دنده‌ای اقتصادی (مانند V1)، ارگونومی ضعیف دکمه‌ها روی کنسول در نسخه‌های اولیه (V1 و V2) و ناهماهنگی آشکار در طراحی بخش‌های جلو و عقب با پروفیل جانبی بدنه است. این ماشین از نظر ارگونومی اولیه و طراحی ظاهری نمره‌ای عالی دریافت نمی‌کند و خریداران باید در زمان نهایی کردن انتخاب خود به این معایب توجه داشته باشند. با این حال، تارا به عنوان پرچمدار سدان‌های ایران خودرو به خوبی توانسته سهم بازار بزرگی را در سگمنت خود تصاحب کند.