جزئیات اطلاعیه رسمی کرمان موتور درباره تاخیر در تحویل خودروها
شرکت کرمان موتور با انتشار اطلاعیه‌ای رسمی، دلایل اصلی تاخیر به وجود آمده در روند تولید و تحویل خودروهای ثبت‌نامی مشتریان را تشریح کرد. بر اساس اعلام رسمی این خودروساز، ریشه اصلی اختلال در زنجیره تامین به تحولات نظامی و امنیتی منطقه در اسفندماه سال ۱۴۰۴ و پیامدهای بعدی آن در مسیرهای کشتیرانی بین‌المللی بازمی‌گردد که ورود محموله‌های قطعات به کشور را با وقفه‌ای چندماهه روبه‌رو کرده است.
در این اطلاعیه مشخص شده است که فرآیند تامین و حمل قطعات از مبدا، طی دو مرحله مجزا در اسفندماه سال ۱۴۰۴ و اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۵ دستخوش چالش‌های لجستیکی شده است. با وجود اینکه توقف چندماهه در تحویل خودروها باعث ایجاد سرگردانی و خواب سرمایه برای خریداران در ماه‌های گذشته شده است، اما شفاف‌سازی مستقیم درباره وضعیت محموله‌ها و ارائه طرح جایگزینی خودروها با قیمت زمان ثبت‌نام، گامی عملی برای جبران بخشی از خسارت زمانی مشتریان به شمار می‌رود. متن کامل اطلاعیه منتشر شده از سوی شرکت کرمان موتور به شرح زیر است:
به نام خدااطلاعیه شرکت کرمان موتور
به اطلاع مشتریان عزیز و گران‌قدر شرکت کرمان موتور می‌رساند که با آغاز جنگ رمضان در اسفندماه سال ۱۴۰۴، روند بارگیری قطعات، به دلیل خطرات احتمالی در منطقه خلیج فارس، در مدت زمان ۴۰ روزه جنگ تحمیلی، از مبدأ تأمین متوقف شد.
از اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۵ با کاهش تنش‌های نظامی، حمل کلیه قطعات مورد نیاز برای تولید و تحویل خودروها آغاز شد. اما متاسفانه، به دلیل محاصره دریایی و عدم امکان ورود کشتی‌ها به خلیج فارس، پس از چند ماه توقف در دریا، به ناچار کشتی‌ها به سمت نقاط دیگر حرکت نمودند. بنابراین حمل مجدد قطعات و استفاده از مسیرهای جایگزین، فرآیند دریافت آن‌ها را چند ماه با تأخیر مواجه کرده است.
با این حال به استحضار شما عزیزان می‌رساند که قطعات تمام خودروهای ثبت نامی، طی هفته‌های آینده دریافت و تولید آن‌ها انجام می‌شود. همچنین مشتریان عزیز می‌توانند از طرح جایگزینی خودروهای ثبت نامی با خودروهای موجود، با قیمت زمان ثبت نام، استفاده نمایند.
شرکت کرمان موتور، با بیش از سه دهه فعالیت در صنعت خودروسازی کشور، ضمن قدردانی از صبوری مشتریان، تاکید می‌کند حفظ حقوق مشتریان و ایفای تعهدات، همواره از اولویت‌های شرکت بوده است و این شرکت تمام تلاش خود را برای انجام تعهدات و تسریع در روند تولید و تحویل خودروها به کار خواهد گرفت.
ضمن پوزش بابت تاخیر ایجاد شده، از همراهی و شکیبایی شما سپاسگزاریم.
شرکت کرمان موتور
بررسی روند تامین قطعات و چالش‌های لجستیکی در سال ۱۴۰۵
خطوط تولید خودروسازان مونتاژی کشور به شکل مستقیم به جریان مستمر واردات قطعات منفصله از طریق خطوط کشتیرانی وابسته است. هرگونه اختلال در امنیت آبراه‌های بین‌المللی یا محدودیت در تردد شناورهای تجاری، مستقیما برنامه زمان‌بندی تولید در کارخانه را متوقف می‌کند و زنجیره تامین را با انباشت تعهدات معوق مواجه می‌سازد.
توقف ۴۰ روزه بارگیری در مبدا و پیامدهای محاصره دریایی خلیج فارس
بر اساس داده‌های رسمی اعلام شده از سوی کرمان موتور، نخستین مانع جدی در اسفندماه سال ۱۴۰۴ و هم‌زمان با آغاز جنگ رمضان شکل گرفت. به دلیل خطرات احتمالی برای شناورهای تجاری در منطقه خلیج فارس، شرکت‌های کشتیرانی و تامین‌کنندگان خارجی در مدت زمان ۴۰ روزه جنگ تحمیلی، عملیات بارگیری کانتینرهای قطعات را در بنادر مبدا به طور کامل متوقف کردند. این توقف اولیه باعث شد تا برنامه حمل محموله‌هایی که قرار بود در بهار سال جاری به خطوط تولید برسند، در همان نقطه ابتدایی با تاخیر مواجه شود.
پس از عبور از این دوره ۴۰ روزه و کاهش تنش‌های نظامی، از اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۵ فرآیند بارگیری و حمل کلیه قطعات مورد نیاز برای تولید و تحویل خودروهای ثبت‌نامی از سر گرفته شد. با این حال، چالش اصلی در مرحله دوم و در زمان نزدیک شدن شناورها به آب‌های منطقه رخ داد؛ به طوری که محاصره دریایی و عدم امکان ورود کشتی‌ها به خلیج فارس، مانع از پهلوگیری آن‌ها در بنادر جنوبی کشور شد. توقف چندماهه این کشتی‌ها در دریا و انتظار برای بازگشایی مسیر، عملا زمان‌بندی تحویل خودروها در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ را از حالت عادی خارج کرد.
تاثیر تغییر مسیر کشتی‌ها و استفاده از مسیرهای جایگزین بر خطوط تولید
ادامه یافتن محدودیت تردد در خلیج فارس باعث شد تا خطوط کشتیرانی پس از چند ماه بلاتکلیفی در دریا، تصمیم به تغییر مسیر گرفته و محموله‌ها را در نقاط و بنادر دیگری تخلیه کنند. تخلیه بار در بنادر ثالث به معنای آغاز یک فرآیند پیچیده حمل مجدد و ترانزیت ترکیبی از طریق مسیرهای جایگزین برای رساندن قطعات به داخل کشور است. این جابه‌جایی ناخواسته، علاوه بر تحمیل هزینه‌های مضاعف حمل‌ونقل و بیمه به شرکت واردکننده، زمان رسیدن قطعات به خطوط تولید در ارگ جدید بم را چندین ماه به تعویق انداخت.
وابستگی کامل جریان تامین قطعات به مسیرهای دریایی سنتی در زمان بروز بحران‌های منطقه‌ای، آسیب‌پذیری برنامه‌های تحویل خودروسازان را نشان می‌دهد که در این پرونده نیز به تاخیر چندماهه در ایفای تعهدات منجر شد. در مقابل، اقدام شرکت برای تعریف مسیرهای جایگزین و حمل مجدد کانتینرها به جای توقف کامل پروژه، باعث شده است تا زنجیره تامین مجددا فعال شده و قطعات تمامی خودروهای ثبت‌نامی در آستانه ورود به کارخانه قرار گیرند.
شرایط طرح جایگزینی خودروهای ثبت‌نامی با قیمت زمان ثبت‌نام
یکی از مهم‌ترین بخش‌های اطلاعیه جدید کرمان موتور، ارائه راهکاری فوری برای آن دسته از خریدارانی است که تمایلی به انتظار بیشتر تا زمان ترخیص و مونتاژ قطعات خودروی ثبت‌نامی خود ندارند. این شرکت اعلام کرده است که مشتریان در کنار گزینه صبر برای تولید خودرو طی هفته‌های آتی، امکان استفاده از طرح جایگزینی را دارند.
مکانیزم تبدیل تعهدات معوق به خودروهای موجود بدون افزایش قیمت
در روال معمول صنعت خودروسازی کشور، زمانی که بخشنامه‌های تبدیل برای تعهدات معوق صادر می‌شود، محاسبه قیمت خودروی جدید بر مبنای قیمت روز کارخانه در زمان تبدیل صورت می‌گیرد که اغلب نیازمند پرداخت مابه‌التفاوت سنگین از سوی مشتری است. اما در اطلاعیه اخیر کرمان موتور صراحتا قید شده است که مشتریان می‌توانند از طرح جایگزینی خودروهای ثبت‌نامی با خودروهای موجود، با قیمت زمان ثبت‌نام استفاده کنند.
این تصمیم از نظر اقتصادی ارزش سرمایه اولیه خریداران را در برابر تورم و افزایش قیمت‌های رخ داده بین سال ۱۴۰۴ تا ۱۴۰۵ حفظ می‌کند و به مشتری اجازه می‌دهد بدون پرداخت هزینه ناشی از تغییرات قیمتی، خودروی جایگزین را از میان موجودی آماده تحویل شرکت دریافت کند. البته باید در نظر داشت که در طرح‌های جایگزینی، تنوع انتخاب محدود به خودروهای موجود در انبار خودروساز است و خریدارانی که صرفا متقاضی مدل یا تیپ خاصی از خودروی ثبت‌نامی اولیه خود هستند، ممکن است تمایلی به تغییر مدل خودروی خود نداشته باشند.
مقایسه انتخاب طرح جایگزینی با انتظار برای تولید طی هفته‌های آینده
مشتریان دارای حواله‌های معوق کرمان موتور اکنون با دو مسیر مشخص روبه‌رو هستند که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارد. در مسیر اول، خریدارانی که به خودروی ثبت‌نامی خود نیاز فوری ندارند یا تمایلی به تغییر مدل خودرو نشان نمی‌دهند، می‌توانند منتظر بمانند تا طبق وعده شرکت، قطعات تمام خودروهای ثبت‌نامی طی هفته‌های آینده دریافت و تولید آن‌ها انجام شود. در این حالت، مشتری همان خودروی مورد نظر خود را تحویل می‌گیرد و طبق ضوابط قراردادهای فروش، جریمه دیرکرد تحویل نیز تا زمان صدور سند و تحویل نهایی در محاسبات لحاظ می‌گردد.
در مسیر دوم، مشتریانی که اولویت اصلی آن‌ها دریافت سریع‌تر خودرو و پایان دادن به دوره انتظار چندماهه است، می‌توانند با مراجعه به نمایندگی‌ها یا از طریق بخشنامه‌های اجرایی شرکت، درخواست خود را برای جایگزینی خودروی ثبت‌نامی با محصولات موجود بر مبنای قیمت زمان ثبت‌نام ثبت کنند. این روش زمان انتظار را به حداقل می‌رساند و ریسک ناشی از تاخیرهای احتمالی در فرآیند شماره‌گذاری یا حمل ریلی و جاده‌ای قطعات در هفته‌های پیش رو را برای خریدار حذف می‌کند.
وضعیت تعهدات کرمان موتور و برنامه زمان‌بندی تولید خودروها
کرمان موتور با سابقه بیش از سه دهه فعالیت در صنعت خودروسازی کشور، بخش بزرگی از بازار خودروهای مونتاژی را در اختیار دارد و هرگونه تغییر در روند عرضه محصولات این شرکت، به سرعت بر توازن عرضه و تقاضا در بازار آزاد اثر می‌گذارد. توقف بارگیری در اسفندماه سال ۱۴۰۴ و مشکلات دریایی پس از اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۵، باعث کاهش عرضه برخی مدل‌های پرتقاضای این شرکت در ماه‌های اخیر شده بود.
زمان‌بندی ورود محموله‌های قطعات و تکمیل خودروهای معوق
طبق اعلام رسمی صورت گرفته در این اطلاعیه، محموله‌هایی که پس از دور زدن محدودیت‌های دریایی خلیج فارس از طریق مسیرهای جایگزین حمل شده بودند، اکنون در مرحله نهایی ورود به خطوط تولید قرار دارند. تعهد شرکت مبنی بر اینکه قطعات تمام خودروهای ثبت‌نامی طی هفته‌های آینده دریافت و تولید می‌شود، نشان می‌دهد که مشکل لجستیکی تمامی مدل‌های در تعهد به صورت یکجا حل شده و صرفا محدود به یک محصول خاص نیست.
با ورود این محموله‌ها به خطوط مونتاژ، انتظار می‌رود سرعت تکمیل خودروهای ناقص و تولید سفارش‌های معوقه افزایش یابد. هرچند تجمیع تعهدات چندماهه در یک بازه زمانی کوتاه، فشار مضاعفی بر ظرفیت خطوط تولید، لجستیک داخلی و فرآیند شماره‌گذاری وارد می‌کند که نیازمند مدیریت دقیق نوبت‌دهی است، اما تضمین تامین ۱۰۰ درصدی قطعات خودروهای ثبت‌نامی، نگرانی خریداران بابت لغو قراردادها یا بلاتکلیفی‌های طولانی‌مدت در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ را برطرف می‌سازد.
تاثیر تسریع در تحویل خودروها بر بازار و حقوق خریداران
کاهش عرضه خودروهای مونتاژی در ماه‌های گذشته به دلیل توقف ۴۰ روزه بارگیری در مبدا و محاصره دریایی، زمینه‌ساز افزایش فاصله قیمت کارخانه و بازار آزاد برای محصولات این شرکت شده بود. با آغاز فرآیند تولید انبوه قطعات دریافتی در هفته‌های آینده و هم‌زمان اجرای طرح جایگزینی خودروها با قیمت زمان ثبت‌نام، حجم قابل توجهی از تعهدات معوق تعیین تکلیف خواهد شد.
تاکید کرمان موتور بر اولویت قرار دادن حفظ حقوق مشتریان و ایفای تعهدات پس از بیش از سه دهه حضور در بازار ایران، زمانی در عمل برای خریداران ملموس خواهد بود که فرآیند تحویل خودروهای تولیدی در هفته‌های آینده بدون وقفه اداری انجام شود و جزئیات اجرایی طرح جایگزینی نیز به سرعت در اختیار تمامی نمایندگی‌های مجاز سراسر کشور قرار گیرد تا مشتریان بتوانند بر اساس شرایط خود، میان انتظار کوتاه‌مدت برای تولید خودروی اصلی یا دریافت فوری خودروی موجود به قیمت ثبت‌نام تصمیم‌گیری کنند.
