جزئیات معامله کامیون‌های دانگ‌فنگ و فورس در بورس کالا + جدول بهمن 1404

روز دوشنبه، تالار خودرو بورس کالای ایران میزبان عرضه دو گروه از خودروهای تجاری پرطرفدار بازار بود. در این دور از معاملات، شرکت‌های سایپا دیزل و بهمن دیزل اقدام به عرضه محصولات استراتژیک خود شامل کامیون کشنده دانگ‌فنگ KL465 و کامیونت فورس ۳.۸ تن کردند. بررسی روند این معاملات نشان‌دهنده تداوم تقاضای انباشته در بخش خودروهای تجاری و البته تمایل سرمایه‌گذاران و مصرف‌کنندگان واقعی به خرید از بورس کالا به دلیل شفافیت قیمت‌گذاری است، هرچند که رقابت قیمتی در برخی مدل‌ها قابل توجه بود.

این عرضه در حالی صورت گرفت که بازار خودروهای سنگین و نیمه‌سنگین در ماه‌های اخیر نوسانات زیادی را تجربه کرده است. فرآیند کشف قیمت در بورس کالا به عنوان یکی از شاخص‌های اصلی تعیین‌کننده قیمت بازار آزاد شناخته می‌شود و نتایج معاملات روز دوشنبه سیگنال‌های مهمی را به فعالان بازار حمل‌ونقل و سرمایه‌گذاران مخابره کرد. در این گزارش، ضمن بررسی دقیق آمار معاملات، به تحلیل فنی و اقتصادی این خودروها و ارزش خرید آن‌ها با توجه به قیمت نهایی کشف شده می‌پردازیم.

تحلیل معاملات کامیون کشنده دانگ‌فنگ KL465 سایپا دیزل

نخستین خودرویی که در این روز روی تابلو معاملات رفت، محصول استراتژیک و شناخته‌شده سایپا دیزل، یعنی کامیون کشنده دانگ‌فنگ KL465 بود. بر اساس اطلاعیه عرضه، تعداد ۴۰ دستگاه از این کشنده با قیمت پایه ۷ میلیارد و ۷۱۳ میلیون تومان عرضه شد. نکته قابل توجه در این معامله، ثبت تقاضای ۶۸ دستگاهی برای این خودرو بود. این میزان تقاضا نشان می‌دهد که به ازای هر خودرو، حدود ۱.۷ مشتری وجود داشته است که اگرچه نشان‌دهنده یک جنگ تمام‌عیار قیمتی نیست، اما حاکی از عطش بازار برای نوسازی ناوگان در این سگمنت قدرتی است.

در نهایت، میانگین قیمت معامله شده برای این کشنده به عدد ۸ میلیارد و ۲۶۱ میلیون تومان رسید. این بدان معناست که خریداران به طور میانگین حدود ۵۴۸ میلیون تومان بالاتر از قیمت پایه (حدود ۷ درصد رشد نسبت به پایه) برای تصاحب این خودرو رقابت کرده‌اند. البته باید توجه داشت که این عدد، قیمت نهایی برای خریدار نیست. با احتساب مالیات بر ارزش افزوده، هزینه‌های شماره‌گذاری، بیمه و سایر عوارض قانونی، بهای تمام شده برای مصرف‌کننده نهایی به مراتب بالاتر خواهد رفت که در بخش‌های بعدی به آن اشاره خواهیم کرد.

بررسی فنی و جایگاه KL465 در بازار ایران

از منظر فنی، دانگ‌فنگ KL465 یکی از محصولات باسابقه در بازار ایران محسوب می‌شود که توانسته است اعتماد نسبی رانندگان جاده‌ای را جلب کند. این خودرو مجهز به پیشرانه ۶ سیلندر خطی با حجم ۱۰.۸ لیتر است که توانایی تولید ۴۶۵ اسب بخار قدرت و گشتاور ۲۲۰۰ نیوتن‌متر را دارد. این موتور که از تکنولوژی رنو تراکس بهره می‌برد، به دلیل وفور قطعات یدکی و آشنایی مکانیک‌ها با ساختار آن، یک گزینه کم‌ریسک برای خریداران محسوب می‌شود. گیربکس این خودرو نیز معمولاً از نوع اتوماتیک ۱۴ سرعته (به همراه دنده کرال) انتخاب می‌شود که هماهنگی قابل قبولی با موتور دارد.

نکته مثبت در مورد KL465، کابین جادار و سقف بلند آن است که فضای خواب مناسبی را برای راننده و کمک‌راننده فراهم می‌کند. همچنین سیستم تعلیق بادی در محور عقب، سواری نرم‌تری را نسبت به نسل‌های قدیمی‌تر دانگ‌فنگ (مانند البرز) ارائه می‌دهد. با این حال، یکی از نکات منفی که منتقدان به آن اشاره می‌کنند، قدیمی شدن پلتفرم کلی خودرو و طراحی داشبورد نسبت به رقبای جدید چینی وارداتی مانند فوتون H5 یا کشنده‌های دایون است. همچنین کیفیت متریال داخلی در مقایسه با قیمت میلیاردی آن، همچنان جای بحث دارد.

محاسبه هزینه نهایی و زمان تحویل

تاریخ تحویل این خودروها ۱۹ اسفند ۱۴۰۴ اعلام شده است. این زمان تحویل طولانی (بیش از یک سال) یکی از ریسک‌های بزرگ این خرید محسوب می‌شود. در واقع خریدار سرمایه خود را برای مدت یک سال قفل می‌کند و این موضوع در اقتصاد تورمی ایران نکته‌ای منفی است. با این حال، با توجه به چشم‌انداز تورمی، بسیاری از خریداران ترجیح می‌دهند قیمت امروز را قطعی کنند. قیمت کشف شده ۸.۲۶۱ میلیارد تومانی، پایه محاسبه مالیات و عوارض خواهد بود و خریدار باید آمادگی پرداخت هزینه‌هایی در حدود ۱۰ تا ۱۲ درصد بیشتر را برای تحویل گرفتن کلید خودرو داشته باشد.

جهش قیمتی کامیونت فورس ۳.۸ تن و رقابت سنگین

دومین عرضه مهم روز دوشنبه، مربوط به کامیونت فورس (FORCE) با ظرفیت ۳.۸ تن محصول بهمن دیزل بود. این خودرو که در کلاس کامیونت‌های سبک شهری دسته‌بندی می‌شود، با استقبالی به مراتب گرم‌تر و البته رقابتی‌تر از کشنده سایپا دیزل روبرو شد. بهمن دیزل ۳۰ دستگاه از این خودرو را با قیمت پایه یک میلیارد و ۴۷۳ میلیون تومان روی تابلو برد، اما صف خرید ۶۵ نفری برای آن تشکیل شد. این نسبت تقاضا به عرضه (بیش از ۲ برابر) باعث شد تا مکانیزم حراج قیمت را به شدت افزایش دهد.

در پایان معاملات، قیمت میانگین این کامیونت کوچک به یک میلیارد و ۹۱۵ میلیون تومان رسید. این اختلاف ۴۴۲ میلیون تومانی نسبت به قیمت پایه، نشان‌دهنده یک جهش ۳۰ درصدی در قیمت پایه است که در مقیاس معاملات بورس کالا عدد قابل توجهی محسوب می‌شود. این رقابت سنگین نشان می‌دهد که بازار توزیع مویرگی و لجستیک شهری در ایران به شدت نیازمند نوسازی است و کمبود عرضه در این سگمنت خاص (زیر ۴ تن) به وضوح احساس می‌شود.

مزایا و معایب فورس ۳.۸ تن در ناوگان پخش

کامیونت فورس ۳.۸ تن را باید یک گزینه هوشمندانه برای شهرهای پرترافیک و دارای محدودیت‌های ترددی دانست. مهم‌ترین مزیت این خودرو، عدم نیاز به گواهینامه پایه یک (در برخی کاربری‌ها و قوانین خاص) و امکان تردد راحت‌تر در معابر شهری نسبت به کامیونت‌های ۶ و ۸ تن است. پیشرانه این خودرو معمولاً از سری موتورهای کامینز (Cummins) با حجم ۲.۸ یا ۳.۸ لیتر انتخاب می‌شود که دوام بالایی داشته و استهلاک پایینی را ثبت کرده‌اند. گیربکس دستی ۶ سرعته نیز برای این کلاس وزنی عملکرد قابل قبولی دارد.

از سوی دیگر، امکانات رفاهی مناسب مانند کروز کنترل، سیستم مالتی‌مدیا و تهویه مطبوع کارآمد از نقاط قوت محصولات گروه بهمن محسوب می‌شود که محیط کار راننده را بهبود بخشیده است. اما نکته منفی که باید در نظر گرفت، قیمت نهایی بسیار بالای آن است. قیمت نزدیک به ۲ میلیارد تومان (بدون احتساب مالیات) برای یک کامیونت ۳.۸ تن، آن را به کالایی لوکس در صنعت پخش تبدیل می‌کند که ممکن است بازگشت سرمایه را برای رانندگان شخصی دشوار سازد و خرید آن را عمدتاً برای شرکت‌های پخش بزرگ توجیه‌پذیر کند.

تحلیل اقتصادی معامله فورس

تاریخ تحویل این خودروها نیز ۲۳ اسفند ۱۴۰۴ تعیین شده است. پرداخت حدود ۲ میلیارد تومان (قیمت معامله شده) به علاوه حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان هزینه‌های جانبی و خواب پول یک‌ساله، هزینه فرصت بالایی را به خریدار تحمیل می‌کند. با این حال، کمبود شدید گزینه‌های جایگزین در تناژ پایین و کیفیت ساخت مونتاژی قابل قبول بهمن دیزل، باعث شده تا خریداران با وجود قیمت بالا، همچنان برای خرید آن صف بکشند. این اختلاف ۳۰ درصدی قیمت پایه و پایانی، هشداری برای افزایش قیمت‌ها در بازار آزاد طی هفته‌های آتی خواهد بود.

جدول جزئیات معاملات خودروهای تجاری در بورس کالا

در جدول زیر، خلاصه دقیقی از آمار و ارقام ثبت شده در معاملات روز دوشنبه ارائه شده است. این داده‌ها می‌تواند برای تحلیلگران بازار و خریداران بالقوه جهت پیش‌بینی روندهای آتی مفید باشد. توجه به ستون قیمت معامله شده و مقایسه آن با قیمت پایه، شدت رقابت در هر مدل را به وضوح نشان می‌دهد.

چشم‌انداز بازار خودروهای تجاری در سال ۱۴۰۴

معاملات اخیر بورس کالا نشان‌دهنده چند واقعیت تلخ و شیرین در اقتصاد خودروهای تجاری ایران است. از یک سو، شفافیت عرضه در بورس مانع از قیمت‌سازی‌های کاذب توسط دلالان در سطوح گسترده می‌شود و دسترسی مصرف‌کننده را به قیمت کارخانه (به علاوه رقابت) تسهیل می‌کند. اما از سوی دیگر، فاصله معنادار عرضه و تقاضا، به خصوص در بخش خودروهای توزیع شهری (کامیونت‌ها)، نشان‌دهنده ناتوانی تولیدکنندگان در پاسخگویی به نیاز بازار است.

وقتی برای ۳۰ دستگاه کامیونت، ۶۵ تقاضا ثبت می‌شود و قیمت ۳۰ درصد رشد می‌کند، سیگنالی قوی به بازار قطعات یدکی، بازار کارکرده‌ها و حتی نرخ کرایه حمل‌ونقل ارسال می‌شود. افزایش قیمت ناوگان به طور مستقیم بر افزایش هزینه‌های لجستیک تاثیرگذار خواهد بود. علاوه بر این، تحویل‌های طولانی‌مدت (اسفند سال آینده) نشان می‌دهد که خودروسازان تجاری همچنان با چالش‌های تأمین قطعات و ارز دست‌ و پنجه نرم می‌کنند و روی نقدینگی حاصل از پیش‌فروش‌ها حساب باز کرده‌اند.

توصیه به خریداران و سرمایه‌گذاران

برای فعالان حوزه حمل‌ونقل که نیاز مبرم به نوسازی ناوگان دارند، خرید از بورس کالا با وجود رقابت قیمتی، همچنان یکی از مطمئن‌ترین روش‌هاست. سند خودرو مستقیماً به نام خریدار صادر می‌شود و ریسک‌های حقوقی بازار آزاد را ندارد. با این حال، خریداران باید محاسبات دقیقی در خصوص خواب پول و هزینه‌های جانبی (مالیات، عوارض، بیمه) داشته باشند.

در نهایت، تداوم عرضه‌ها می‌تواند حرارت قیمت‌ها را کاهش دهد. اگر سایپا دیزل و بهمن دیزل بتوانند تیراژ عرضه را در نوبت‌های بعدی افزایش دهند، احتمالاً شاهد کاهش فاصله قیمت پایه و قیمت معامله شده خواهیم بود. اما تا آن زمان، "دانگ‌فنگ" و "فورس" همچنان کالاهایی سرمایه‌ای با پتانسیل رشد قیمت در بازار آزاد باقی خواهند ماند. وضعیت فنی مناسب این دو خودرو نسبت به برخی رقبای بی‌نام‌ونشان، باعث شده تا نقدشوندگی آن‌ها در بازار ثانویه نیز وضعیت مطلوبی داشته باشد، هرچند که قیمت‌های نجومی فعلی، توجیه اقتصادی فعالیت در بخش حمل‌ونقل را با چالش جدی مواجه کرده است.