صنعت خودروی ایران در سالهای اخیر شاهد تحولات عجیبی بوده است، اما شاید کمتر کسی پیشبینی میکرد که دو رقیب دیرینه بخش دولتی و خصوصی، یعنی گروه صنعتی ایران خودرو و گروه بهمن، زیر یک سقف مشترک قرار بگیرند. پروژه مشترک این دو خودروساز که با شعار «با هم قویتریم» معرفی شده، خودرویی به نام «اینوی» (Envoy) است. این سدان جدید که در کلاس خودروهای هیبریدی (HEV) قرار میگیرد، نه تنها یک محصول جدید، بلکه نمادی از تغییر رویکرد در مدیریت منابع و استفاده از پلتفرمهای مشترک در شرایط تحریمی اقتصاد ایران محسوب میشود. در این نوشتار، به بررسی دقیق فنی، ظاهری و جایگاه بازار این محصول تازه وارد میپردازیم؛ محصولی که ادعای مصرف سوخت پایین و تکنولوژی روز را دارد، اما در برخی بخشها با چالشهایی جدی روبروست.
طراحی ظاهری و ابعاد؛ محافظکار و اقتصادی
نخستین مواجهه با اینوی، تصویری از یک سدان کلاسیک و نه چندان ساختارشکن را به نمایش میگذارد. در نمای روبرو، جلوپنجرهای بزرگ با خطوط عمودی کرومی دیده میشود که لوگوی اختصاصی اینوی در مرکز آن خودنمایی میکند. طراحی چراغها کشیده است و گرافیک داخلی آنها تلاش دارد تا چهرهای مدرن به خودرو ببخشد. با این حال، وقتی به اعداد و ارقام ابعاد خودرو نگاه میکنیم، واقعیتهای مهندسی آشکار میشوند.
طراحی ظاهری سدان اینویطبق کاتالوگ رسمی، طول، عرض و ارتفاع این خودرو به ترتیب ۴۵۷۵، ۱۷۵۰ و ۱۵۲۵ میلیمتر اعلام شده است. این ابعاد، اینوی را در مرز میان سدانهای کلاس B بزرگ و C کوچک قرار میدهد. نکته چالشبرانگیز اما در فاصله محوری خودرو نهفته است. عدد ۲۶۰۰ میلیمتر برای فاصله دو محور ، اگرچه برای یک سدان شهری قابل قبول است، اما در مقایسه با رقبایی مانند تارا (با فاصله محوری حدود ۲۶۵۰ میلیمتر) یا سدانهای مدرن چینی که اغلب به مرز ۲۷۰۰ میلیمتر نزدیک شدهاند، فضای پای کمتری را نوید میدهد.
در نمای جانبی، رینگهای ۱۶ اینچی آلومینیومی با تایرهای سایز 205/55R16 دیده میشوند که تناسب نسبی با ابعاد بدنه دارند، هرچند برای پر کردن گلگیرهای عقب کمی کوچک به نظر میرسند. یکی از نکات مثبت طراحی، وجود خطوط شانهای است که از چراغ جلو تا عقب کشیده شده و سعی در کاهش سادگی نمای جانبی دارد. با این حال، عرض ۱۷۵۰ میلیمتری خودرو نشان میدهد که قرار گرفتن سه سرنشین بزرگسال در ردیف عقب، ممکن است با فشردگی شانهها همراه باشد. رنگبندی خودرو تنوع قابل قبولی دارد و گزینههایی نظیر قرمز روناسی، آبی اطلسی، سربی متالیک و سفید صدفی برای آن در نظر گرفته شده است.
اینوی مشخصات فنی و پیشرانه؛ قلب تپنده هیبریدی
برگ برنده اینوی در بازار تشنه ایران، بدون شک قوای محرکه آن است. برخلاف اکثر خودروهای مونتاژی که از پیشرانههای توربوشارژ کمحجم استفاده میکنند، اینوی به یک سیستم هیبریدی (HEV) مجهز شده است که ترکیبی از یک موتور بنزینی تنفس طبیعی و یک موتور برقی قدرتمند است. این سیستم نیازی به شارژ با برق شهری ندارد و باتری ۱.۸ کیلووات ساعتی آن از طریق بازیافت انرژی ترمز و موتور بنزینی شارژ میشود.
ترکیب موتور بنزینی و برقی
پیشرانه بنزینی یک موتور ۱۴۹۸ سیسی (۱.۵ لیتری) تنفس طبیعی است که به تنهایی ۹۰ اسب بخار قدرت و ۱۲۵ نیوتنمتر گشتاور تولید میکند. شاید در نگاه اول این اعداد برای بدنهای ۱۳۲۰ کیلوگرمی ناامیدکننده به نظر برسند، اما فلسفه خودروهای هیبریدی استفاده از موتور بنزینی به عنوان ژنراتور یا نیروی کمکی در سرعتهای بالا است.
سیستم هیبریدی (HEV) اینوی بار اصلی حرکت بر دوش موتور برقی است که طبق اطلاعات منتشر شده، توانی معادل ۱۳۴ اسب بخار و گشتاوری قابل توجه برابر با ۲۶۰ نیوتنمتر تولید میکند. وجود ۲۶۰ نیوتنمتر گشتاور که از لحظه شروع حرکت در دسترس راننده است، شتاب اولیه بسیار خوبی را رقم میزند. شتاب صفر تا صد این خودرو حدود ۸.۵ ثانیه اعلام شده که برای یک سدان خانوادگی در بازار ایران عددی بسیار رقابتی و جذاب محسوب میشود.
گیربکس و انتقال قدرت
وظیفه انتقال قدرت در اینوی بر عهده یک جعبهدنده DHT (Dedicated Hybrid Transmission) است. گیربکسهای DHT برخلاف گیربکسهای CVT معمولی، ساختاری پیچیدهتر و مختص خودروهای هیبریدی دارند که وظیفه مدیریت هوشمندانه تعامل بین موتور بنزینی و برقی را بر عهده دارند. این گیربکس نیرو را به چرخهای جلو منتقل میکند.
نکته بسیار مثبت در بخش فنی، مصرف سوخت این خودرو است. مصرف سوخت ترکیبی اینوی بر اساس استاندارد NEDC حدود ۴.۵ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده است. این عدد در شرایطی که ناترازی بنزین در کشور به یک بحران تبدیل شده، میتواند مهمترین دلیل برای خرید این خودرو باشد. با یک باک ۴۵ لیتری ، این خودرو به طور تئوری میتواند مسافتی نزدیک به ۱۰۰۰ کیلومتر را بدون نیاز به سوختگیری طی کند که برای سفرهای برونشهری و ترافیکهای شهری ایدهآل است.
کابین و امکانات رفاهی؛ مدرن اما با ابهامات کیفی
با ورود به کابین اینوی، فضایی مدرنتر از نمای بیرونی را تجربه میکنید. تریم داخلی با ترکیب رنگ قهوهای-مشکی عرضه میشود که حس لوکستری نسبت به کابینهای تمام مشکی یا طوسی معمول دارد. داشبورد میزبان یک نمایشگر لمسی ۱۰ اینچی است که از قابلیتهای Apple CarPlay و Android Auto پشتیبانی میکند. این ویژگی برای کاربران امروزی که وابستگی زیادی به تلفن همراه و مسیریابها دارند، بسیار کاربردی است.
کابین اینویصفحه کیلومتر شمار خودرو نیز از نوع تمام دیجیتال ۷ اینچی است که اطلاعات مربوط به جریان انرژی (بنزینی به برقی و بالعکس) را با گرافیکی خوانا نمایش میدهد. یکی از نکات مثبت ارگونومیک کابین، استفاده از شیفتر تعویض دنده الکترونیکی و استارت دکمهای است که کنسول میانی را خلوت و مدرن کرده است.
از نظر امکانات رفاهی، اینوی لیست نسبتاً کاملی را ارائه میدهد. صندلی راننده به صورت برقی در ۶ جهت تنظیم میشود و صندلی شاگرد نیز تنظیم ۴ جهته دارد (هرچند در متن به برقی بودن صندلی شاگرد صراحتاً اشاره نشده و فقط "قابل تنظیم" ذکر شده، اما معمولاً در این کلاس دستی است مگر خلاف آن ثابت شود، ولی صندلی راننده قطعاً برقی است). وجود سانروف مجهز به سیستم آنتیپینچ، دوربین ۳۶۰ درجه، آینههای تاشو برقی گرمکندار و سیستم تهویه مطبوع الکترونیکی ، سطح رفاهی این خودرو را در جایگاه مناسبی نسبت به رقبا نگه میدارد. با این حال، عدم اشاره به تهویه مطبوع "اتوماتیک دوکاناله" و بسنده کردن به عبارت "کنترل الکترونیکی" ، ممکن است به معنای تککاناله بودن سیستم تهویه باشد که برای خودرویی در این رده قیمتی یک ضعف محسوب میشود.
ایمنی و سیستمهای کمکی؛ پاشنه آشیل پروژه مشترک
در بخش ایمنی، اینوی رفتاری دوگانه دارد. از سویی به لیست بلندبالایی از سیستمهای ترمز و پایداری مجهز شده است. سیستمهایی نظیر کنترل پایداری الکترونیکی (ESC)، کنترل حرکت در سربالایی (HAC)، ترمز پارک برقی (EPB) و پایش فشار باد تایرها (TPMS) به صورت استاندارد در این خودرو وجود دارند. این امکانات تضمین میکنند که خودرو در مانورهای ناگهانی و جادههای لغزنده رفتار قابل پیشبینیتری داشته باشد.
اما نقطه ضعف بزرگ و عجیب این خودرو در تعداد کیسههای هوا نهفته است. طبق جدول تجهیزات ایمنی ارائه شده، اینوی تنها به "کیسه هوای راننده و سرنشین جلو" مجهز است. در بازاری که رقبای چینی و حتی برخی محصولات داخلی به سمت استفاده از ۴ یا ۶ کیسه هوا (شامل جانبی و پردهای) رفتهاند، عرضه یک خودروی مدرن هیبریدی با تنها ۲ کیسه هوا، تصمیمی غیرقابل توجیه و ناامیدکننده است. این موضوع میتواند ایمنی غیرفعال خودرو را در تصادفات جانبی به شدت زیر سوال ببرد و امتیاز منفی بزرگی در کارنامه ایمنی آن ثبت کند.
توضیحات عکستحلیل بازار و جمعبندی نهایی
اینوی محصولی است که بر روی کاغذ، پاسخ دقیقی به نیازهای فعلی بازار ایران میدهد: مصرف سوخت پایین، شتاب اولیه بالا و امکانات رفاهی مناسب. همکاری گروه بهمن و ایران خودرو نیز میتواند شبکه خدمات پس از فروش گستردهای را برای این محصول تضمین کند، موضوعی که همواره دغدغه خریداران خودروهای وارداتی یا مونتاژی جدید بوده است.
با این حال، نباید از نقاط ضعف آن غافل شد. فاصله محوری نسبتاً کوتاه ۲۶۰۰ میلیمتری ممکن است فضای پای سرنشینان عقب را محدود کند و استفاده از تنها ۲ کیسه هوا در بخش ایمنی، یک عقبگرد آشکار است. اینوی احتمالاً به عنوان گزینهای جذاب برای ناوگان تاکسیرانی مدرن و خانوادههایی که دغدغه هزینه سوخت و استهلاک پایین در ترافیک شهری را دارند، مطرح خواهد شد. اگر قیمتگذاری این خودرو با توجه به تعرفههای پایینتر خودروهای هیبریدی، رقابتی انجام شود، میتواند سهم بازار قابل توجهی را از سدانهای بنزینی پرمصرف بازار برباید. اما اگر قیمت آن به محدوده خودروهای لوکستر چینی نزدیک شود، فقدان آپشنهای ایمنی کامل و ابعاد کوچکتر بدنه، کار را برای "فرستاده" مشترک بهمن و ایران خودرو دشوار خواهد کرد.
مشخصات فنی و رفاهی اینوی (Envoy)
| عنوان | مشخصات |
|---|
| نوع موتور | هیبرید (HEV) - بنزینی ۱۴۹۸ سیسی + موتور برقی |
| حداکثر قدرت (موتور برقی/بنزینی) | ۱۳۴ اسب بخار (برقی) / ۹۰ اسب بخار (بنزینی) |
| حداکثر گشتاور (موتور برقی/بنزینی) | ۲۶۰ نیوتنمتر (برقی) / ۱۲۵ نیوتنمتر (بنزینی) |
| شتاب ۰ تا ۱۰۰ | ۸.۵ ثانیه |
| مصرف سوخت ترکیبی | ۴.۵ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر (استاندارد NEDC) |
| ابعاد (طول/عرض/ارتفاع) | ۴۵۷۵ / ۱۷۵۰ / ۱۵۲۵ میلیمتر |
| فاصله محوری | ۲۶۰۰ میلیمتر |
| گیربکس | DHT (مخصوص خودروهای هیبریدی) |
| تجهیزات ایمنی شاخص | کنترل پایداری (ESC)، ترمز پارک برقی، کنترل ایستایی در سربالایی، ۲ کیسه هوا |
| امکانات رفاهی شاخص | نمایشگر ۱۰ اینچی، دوربین ۳۶۰، صندلی برقی راننده، استارت دکمهای، سانروف |
منبع جدول: کاتالوگ رسمی منتشر شده توسط شرکت