گزارش جامع سایپا از کاهش چشمگیر خودروهای ناقص و اجرای تولید عبور مستقیم
بر اساس جدیدترین گزارشهای رسمی منتشر شده از سوی گروه خودروسازی سایپا در چهارم شهریورماه ۱۴۰۵، آمار خودروهای ناقص متوقف در پارکینگهای این شرکت با افتی چشمگیر مواجه شده و تا ابتدای ماه جاری بیش از ۸۴ درصد کاهش یافته است. طبق برنامهریزیهای اعلامشده توسط مدیران ارشد این گروه صنعتی، کلیه خودروهای ناقص باقیمانده تا پایان شهریورماه جاری تکمیل شده و به صفر خواهد رسید. این تحول صنعتی با تکیه بر تغییر رویکرد ساختار لجستیک و بهکارگیری استراتژی موسوم به تولید عبور مستقیم رقم خورده است؛ فرآیندی که از انباشت سرمایههای در گردش در محوطههای دپو جلوگیری میکند و سرعت عرضه خودرو به متقاضیان را بهبود میبخشد.
محمدرضا صبوری، معاون برنامهریزی جامع تولید گروه سایپا، با تشریح ابعاد فنی و اجرایی این دستاورد اظهار داشت:
با برنامهریزی منسجم، همراهی زنجیره تأمین و تلاش کارکنان سایپا، تعداد خودروهای ناقص از حدود ۱۲ هزار و ۷۰۰ دستگاه در هفته نخست خردادماه به کمتر از ۲ هزار دستگاه در ابتدای شهریورماه کاهش یافت و این روند تا صفرشدن خودروهای ناقص تا پایان شهریورماه ادامه خواهد داشت.
بررسی دادههای عددی حاکی از آن است که موجودی خودروهای کسریدار این خودروساز در هفته نخست خردادماه ۱۴۰۵ به حدود ۱۲ هزار و ۷۰۰ دستگاه میرسید. تجمیع این تعداد خودرو در توقفگاهها علاوه بر تحمیل هزینههای نگهداری و افت کیفی قطعات بر اثر عوامل محیطی، فرآیند تحویل تعهدات به مشتریان را با چالش مواجه کرده بود. با این حال، اجرای اقدامات اصلاحی در زنجیره تأمین سبب شد موجودی این خودروها در ابتدای شهریورماه به کمتر از ۲ هزار دستگاه برسد که کاهشی بیش از ۸۴ درصد را در بازه زمانی سه ماهه ثبت میکند.
وضعیت خانواده محصولات شاهین و کوییک در خطوط تکمیلکاری
یکی از بخشهای کلیدی گزارش معاونت برنامهریزی سایپا، تعیین تکلیف خطوط پرتقاضای این خودروساز است. بر اساس مستندات اعلامی، در حال حاضر هیچ خودروی ناقصی از خانواده شاهین و کوییک در پارکینگهای سایپا باقی نمانده و فرآیند تولید این دو محصول به پایداری کامل در تحویل قطعات رسیده است. تعداد انگشتشمار خودروهای باقیمانده از سایر مدلها نیز مراحل نهایی تجاریسازی را طی میکنند.
معاون برنامهریزی جامع تولید گروه سایپا با اشاره به همافزایی نیروهای تولیدی و تأمینکنندگان قطعه بیان کرد:
یکی از اقدامات راهبردی گروه سایپا، کاهش خودروهای ناقص بود که در هفته نخست خردادماه، شرکت سایپا و پارکینگهای جانبی آن حدود ۱۲ هزار و ۷۰۰ دستگاه خودروی ناقص داشتند. با همکاری و همراهی زنجیره تأمین، برنامهریزیهای منسجم و مهمتر از آن، تعامل و همکاری کارکنان خدوم شرکت سایپا، بهویژه کارگران زحمتکش این شرکت، توانستیم این تعداد را تا ابتدای شهریورماه به کمتر از ۲ هزار دستگاه برسانیم که نشاندهنده کاهش بیش از ۸۴ درصدی خودروهای ناقص است.
از منظر ساختار تولید صنعتی، انباشت خودرو به دلیل کسری قطعات حساس الکترونیکی یا تزییناتی یکی از موانع اصلی در زنجیره ارزش خودروسازی به شمار میرود. خالی شدن پارکینگها از خودروهای ناقص شاهین و کوییک نشان میدهد که گلوگاههای تأمین قطعات در این پلتفرمها مرتفع گردیده و زمینه برای گردش منظم جریان نقدینگی و پاسخگویی به تعهدات فروش فراهم شده است.
تحول ساختاری با تثبیت راهبرد تولید عبور مستقیم
رویکرد سنتی در برخی خطوط تولیدی پیشین، بر مونتاژ بدنه و متعلقات اصلی بدون در نظر گرفتن کسریهای جزئی استوار بود؛ رویهای که به دپوی خودروها و نیاز به عملیات مجدد تکمیلکاری منتهی میشد. در نقطه مقابل، استراتژی تولید عبور مستقیم (Direct Pass) قرار دارد که در آن هیچ خودرویی تا زمان اطمینان کامل از حضور صددرصدی تمام اجزا و قطعات وارد خط نهایی مونتاژ نمیشود و خودرو بلافاصله پس از خروج از خط، بدون توقف در توقفگاههای جانبی، وارد چرخه تجاریسازی و بارگیری میگردد.
محمدرضا صبوری، تولید عبور مستقیم را دومین رکن بنیادین برنامههای اخیر سایپا خواند و تأکید کرد:
برای ما بسیار مهم بود که این دو راهبرد را به موازات و توأم با یکدیگر پیش ببریم. در دو ماه اخیر در شرکت سایپا هیچ خودروی ناقصی تولید نکردهایم و تمام تولیدات به صورت عبور مستقیم انجام شده است. محصول پس از طی فرآیند تولید و بدون کسری قطعه، تجاریسازی شده و به مشتریان محترم تحویل میشود.
توقف کامل تولید ناقص در دو ماه اخیر (تیر و مرداد ۱۴۰۵) حاکی از تغییر رویه در مدیریت لجستیک قطعات است. عدم تولید خودروی ناقص در خطوط، امکان پایش دقیقتر کیفیت مونتاژ را میسر ساخته و ریسکهای ناشی از باز و بست مجدد قطعات در توقفگاهها را از میان میبرد. از سوی دیگر، تحقق این سیاست نیازمند ثبات مداوم در جریان ورودی قطعات از سوی سازندگان داخلی و خارجی است، زیرا کوچکترین اختلال در زنجیره تأمین میتواند به توقف مقطعی کل خط مونتاژ منجر شود.
سازوکار پایداری لجستیک در تولید بدون کسری
اجرای موفق تولید عبور مستقیم در تیراژ انبوه، مستلزم زمانبندی دقیق در سیستمهای برنامهریزی منابع سازمانی و هماهنگی تنگاتنگ با قطعهسازان است. ورود قطعات با مدل تحویل بهموقع مانع از خواب سرمایه در انبارهای میانی و توقفگاههای روباز میشود. تجاریسازی آنی محصولات نهایی، فاصله زمانی میان خروج محصول از خط تا صدور اسناد مالکیت و فاکتور نهایی را به حداقل رسانده است که این امر نقش مؤثری در کاهش هزینههای سربار مالی کارخانه ایفا میکند.
روند صعودی تیراژ روزانه و اهداف برنامه جامع تولید MPS
همزمان با پاکسازی پارکینگها و تثبیت روش عبور مستقیم، شاخص تیراژ تولید روزانه در شرکت سایپا روندی صعودی را تجربه کرده است. دادههای رسمی حاکی از آن است که نرخ مونتاژ روزانه از حدود ۳۵۰ دستگاه در هفته اول خردادماه به حدود ۵۵۰ دستگاه در ابتدای شهریورماه رسیده است. این افزایش ۲۰۰ دستگاهی در ظرفیت روزانه، نشان از رشد بیش از ۵۷ درصدی نرخ تولید فعال کارخانه دارد.
معاون برنامهریزی جامع تولید گروه سایپا با تشریح اهداف کوتاهمدت و بلندمدت ظرفیتسازی تولید اعلام کرد:
تیراژ تولید روزانه شرکت سایپا در هفته نخست خردادماه حدود ۳۵۰ دستگاه بود که با یک روند افزایشی، به حدود ۵۵۰ دستگاه رسیده است و امیدواریم تا هفته آینده این عدد به ۶۰۰ دستگاه برسد. بر اساس برنامه اصلی که طبق MPS تدوین کردهایم، هدفگذاری تولید روزانه ۱۸۰۰ دستگاه است و تلاش میکنیم در سریعترین زمان ممکن به این عدد برسیم.
رسیدن تیراژ به مرز ۶۰۰ دستگاه در روز طی روزهای آتی، گام نخست در مسیر بازیابی ظرفیتهای اسمی این مجموعه خودروسازی قلمداد میشود. با این حال، شکاف میان تولید ۵۵۰ تا ۶۰۰ دستگاهی فعلی با هدف غایی برنامه جامع تولید (MPS) که روی عدد ۱۸۰۰ دستگاه در روز متمرکز است، بیانگر ضرورت توسعه همهجانبه زیرساختهای تأمین، بهبود خطوط پرس و بدنه و ارتقای همکاری قطعهسازان در مقیاس کشوری است.
الزامات دستیابی به ظرفیت تولید ۱۸۰۰ دستگاه در روز
تحقق هدف تولید روزانه ۱۸۰۰ دستگاه که به عنوان چشمانداز نهایی سایپا در جدول MPS ثبت شده، نیازمند پایداری جریان نقدینگی، تثبیت قراردادهای تأمین قطعات الکترونیک و مکانیکی و رفع موانع گمرکی و ارزی است. اگرچه عبور از تولید روزانه ۳۵۰ دستگاه و رسیدن به ۵۵۰ دستگاه نشاندهنده بازگشت تحرک به خطوط است، اما جهش به سوی تیراژ ۱۸۰۰ دستگاهی در افق پیش رو، مستلزم جهش سهبرابری در ورودی قطعات استاندارد به کارخانه خواهد بود؛ امری که استمرار تعاملات مالی با قطعهسازان را به شرطی حیاتی برای دستیابی به این رقم تبدیل میکند.
تأثیر تسریع تجاریسازی بر تحویل تعهدات به متقاضیان
اتصال مستقیم خطوط مونتاژ به بخش لجستیک و تحویل، چرخه سنتی توقف خودرو در پارکینگها جهت رفع نقص را حذف کرده است. بر اساس آمارهای موجود، با به صفر رسیدن خودروهای ناقص تا پایان شهریورماه ۱۴۰۵، تمام ظرفیت لجستیکی این مجموعه بر تسریع در صدور پلاک، حمل و انتقال خودروهای استاندارد به نمایندگیهای سراسر کشور متمرکز خواهد شد.
صبوری با اشاره به اهمیت همکاری شبکه قطعهسازی کشور در حفظ پایداری خطوط اظهار داشت:
امیدواریم این همکاری ادامهدار باشد تا بتوانیم به تولید روزانه برنامهریزیشده خود بازگردیم. در حال حاضر در محصولات شاهین و کوییک سایپا خودروی ناقصی نداریم و تعداد محدودی خودرو باقی مانده است که برای تکمیلکاری و تجاری سازی آنها نیز برنامهریزی لازم انجام شده است.
حذف محوطههای انباشت خودرو علاوه بر جلوگیری از فرسودگی قطعات ناشی از تابش آفتاب و نوسانات جوی، هزینههای استهلاک و خواب سرمایه در گردش را تعدیل میکند. با وجود موفقیت در کاهش ۸۴ درصدی ناقصیها و رسیدن موجودی به کمتر از ۲ هزار دستگاه، تداوم این وضعیت در ماههای پایانی سال مستلزم نظم مالی پایدار در تسویهحساب با زنجیره تأمین و جلوگیری از بازگشت دوباره کسری قطعات به خطوط مونتاژ است.
