ماشین آریا سایپا

شرکت سایپا برای اولین بار در سال 1399 از ماشین آریا رونمایی کرد؛ اما عرضه آن به دلیل تحریم‌های بین‌المللی با تأخیر بسیاری همراه بوده است. در نهایت آریا سایپا اواخر سال 1404 برای ورود به بازار آماده شد. اما به دلایل مختلفی همچون جنگ ایران و آمریکا، عرضه آن تا نیمه دوم سال 1405 به تأخیر افتاد. سایپا آریا یک هاچ‌بک‌کراس دیفرانسیل‌جلو شهری است، پس نباید از آن انتظاری در سطح کراس‌اوورهای چهار چرخ متحرک چند منظوره داشت؛ با این حال نماینده جدید ماشین های سایپا قادر است به لطف طراحی قابل قبول بدنه، ارتفاع بالاتر از سطح زمین و برخورداری از اِلمان‌های ماشین شاسی‌بلند، نظرات بسیاری را به خود جلب کند.

عکس آریا از نمای سه رخ عقب

از نظر ایمنی هم باید گفت پلتفرم SP100 آریا که روی پلتفرم تویوتا یاریس (مدل 2005) توسعه یافته امنیت قابل قبولی دارد و در ضربات جانبی نیز مقاومت خوبی از خود نشان داده است. همانطور که اشاره شد، آریا سایپا از پلتفرم مشابه خودرو شاهین و شاهین پلاس بهره می‌برد و در نمای جلو، شباهت بسیاری به این خودرو دارد؛ اما اصل تفاوت در نمای جانبی و بخش پشتی خودرو است. ماشین آریا به سبک خودروهای هاچ‌بک کراس، قرار است با محصولات چینی هم‌رده همچون ام وی ام X22 پرو، بک X3 پرو و سیتروئن C3-XR به رقابت بپردازد.

داخل ماشین آریا سایپا همانند نمای بیرونی، فضایی مشابه با شاهین دارد که برخلاف نمای پشتی، خلاقیت چندانی در آن بکار نرفته است. با این حال به واسطه ارگونومی قابل قبول و فضاسازی مناسب می‌توان نمره قبولی را به آن اعطا کرد؛ چرا که ردیف عقب سایپا آریا از لحاظ فضای پا، یکی از بهترین خودروهای ساخت داخلی به شمار می‌رود.

نمای داخل ماشین آریا سایپا

سایپا سعی کرده است با استفاده از نشانگرهای اسپرت پشت آمپر، نمایشگر مرکزی با اندازه قابل قبول و آپشن‌هایی نظیر سانروف، مقداری حس و حال مدرنیته را هم در فضای داخل اریا بگنجاند؛ اما متاسفانه همچنان کیفیت پایین متریال مورد استفاده این اقدامات را تا حدودی خنثی می‌کند! البته قرار است در آینده نسخه‌های فول اتومات آریا با تریم جدید داخلی و روکش‌های چرمی به بازار عرضه شوند که قطعاً حس بهتری از مواجهه با یک خودرو امروزی را در ذهن ایجاد خواهد کرد.

سایپا آریا زمانی که در سال 1399 به بازار معرفی شد، طراحی قابل قبولی نسبت به دیگر خودروهای داخلی بازار داشت و با استفاده از خطوط پویا و اِلمان‌های به‌روز، موفق شده بود چهره‌ای امروزی را به تصویر بکشد. اما به دلیل تأخیر چند ساله در عرضه این خودرو به بازار، دیگر نمی‌توان به آریا سایپا لقب طراحی به‌روز داد. حالت کلی بدنه آریا شباهت بسیاری به شاهین دارد (که با توجه به اشتراک پلتفرم طبیعی هم هست) اما با کمی دقت به فرم سپرها، ابعاد رینگ‌ها و مدل چراغ‌های عقب متوجه میشویم که سایپا سعی داشته نسخه کراس‌اوور SP100 را با ظاهری خشن‌تر از مدل سدان روانه بازار کند.

عکس اریا سایپا

در واقع می‌توان چنین برداشت کرد که آریا با طراحی جوان‌پسندانه‌تر نسبت به نسخه سدان خود (یعنی شاهین)، افراد کم سن و سال‌تر را به عنوان بازار هدف انتخاب کرده است. البته در این بین مشکلاتی نظیر ناهماهنگی میان طراحی اسپرت قسمت‌های جلو و عقب با نیم‌رخ ساده و اتوکشیده ماشین به چشم می‌خورند، اما با این وجود هنوز هم سایپا اریا یک کراس‌اوور نسبتاً خوش قیافه محسوب می‌شود و نشان از پیشرفت تیم طراحی سایپا در سال‌های اخیر دارد.

در ابتدا قرار بود مشخصات آریا سایپا در بخش قوای فنی مشابه با نمونه‌های اولیه شاهین، با پیشرانه برلیانس روی خط تولید قرار بگیرد؛ اما با تشدید تحریم‌های بین‌المللی، احتمال می‌رفت که نمونه توربوشارژ پیشرانه معروف سایپا (M15T) یا همان موتور 1.5 لیتری توربوشارژر که در واقع پیشرانه اصلاح شده تیبا و ساینا محسوب می‌شود، روی ماشین آریا سایپا قرار گیرد. اما در نهایت نارنجی‌پوشان جاده مخصوص موتور آریا سایپا را یک پیشرانه چهار سیلندر دو لیتری تنفس طبیعی از برند میتسوبیشی در نظر گرفتند که حداکثر می‌تواند 138 اسب بخار قدرت و 193 نیوتن متر گشتاور را تولید کند.

عکس موتور آریا سایپا

از دیگر مشخصات فنی آریا سایپا می‌توان به گیربکس 6 سرعته اتوماتیک (AT) ساخت شرکت DAE اشاره کرد که قدرت تولیدی پیشرانه را به چرخ‌های جلو منتقل می‌کند. مصرف سوخت آریا به صورت ترکیبی 7.5 لیتر در هر 100 کیلومتر، شتاب صفر تا 100 آن حدود 11 ثانیه و حداکثر سرعت آریا شاهین به 190 کیلومتر در ساعت می‌رسد. بنابراین اگرچه ماشین آریا از لحاظ ظاهری، چهره‌ای به‌روز دارد، اما مشخصات آریا سایپا چندان جوان‌پسند نیست.

ماشین آریا در واقع یک هاچ‌بک کراس از خودرو شاهین به شمار می‌رود که تغییرات بسیاری را در بخش قوای فنی نیز تجربه کرده است. ابعاد آریا شامل 4360 میلی‌متر طول، 1773 میلی‌متر عرض و 1561 میلی‌متر ارتفاع می‌شود. همچنین فاصله محوری خودرو آریا سایپا به 2650 میلی‌متر می‌رسد.

ماشین آریا همانند خودرو ریرا ایران خودرو، قرار است آپشنال‌ترین محصول تولیدی سایپا باشد. بر همین اساس، از جمله امکانات آریا می‌توان به کیسه هوای راننده و سرنشین جلو، سیستم کنترل کشش و پایداری، سیستم کنترل حرکت در سربالایی و سرازیری، کروز کنترل، فرمان برقی، رینگ‌های آلومینیومی 17 اینچی، اتوهلد، رادار نقطه کور، نشانپر تعویض دنده (GSI)، سنسور پارک عقب، دوربین دنده عقب، تنظیم برقی صندلی راننده، آینه تاشو برقی، دی‌لایت و اتولایت، سانروف برقی، شارژر وایرلس، نمایشگر 7 اینچی لمسی، اتوهلد و ورود و استارت بدون کلید اشاره کرد.

در حال حاضر و هنگام نگارش متن فوق (مرداد 1405) قیمت آریا سایپا به صورت رسمی مشخص نشده است؛ اما انتظار می‌رود که در صورت عرضه تا پایان سال 1405 با نرخی کمتر از سه میلیارد تومان توسط سایپا به فروش برسد. در این صورت می‌توان رقبایی نظیر ام وی ام X22 پرو، چانگان CS35 پلاس و حتی سیتروئن C3-XR را رو در روی آریا تصور کرد. نماینده ام وی ام با اصلاحات اخیر و آپشن‌هایی نظیر رادارهای جانبی و اِلمان‌های به‌روز ظاهری، پرقدرت‌تر از همیشه در بازار می‌تازد. با این حال آریا قادر است به کمک گشتاور مناسب حاصل از پیشرانه حجیم و تنفس طبیعی، مشتریان خاص خودش را داشته باشد. در واقع باتوجه به امکانات متعددی که ماشین آریا دارد، این محصول وطنی حرف‌های بسیاری در برابر انواع کراس‌اوورهای کامپکت اقتصادی خواهد داشت.

برخی از رقبای ماشین آریا در جدول زیر آورده شده‌اند و می‌توانید مشخصات این خودروها را با یک‌دیگر مقایسه کنید:

در مقایسه آریا و ریرا ایران خودرو می‌توان گفت که هر دو، کراس‌اوور ملی به شمار می‌روند که با هدف رقابت در بازار خودروهای شهری توسعه یافته‌اند، اما از نظر مشخصات فنی تفاوت‌هایی با یکدیگر دارند. سایپا آریا از پیشرانه دو لیتری تنفس طبیعی بهره می‌برد که 138 اسب بخار قدرت و 193 نیوتن متر گشتاور تولید می‌کند و نیروی آن از طریق گیربکس ۶ سرعته اتوماتیک به چرخ‌های جلو منتقل می‌شود. در مقابل ریرا به موتور ۱.۷ لیتری توربوشارژ EF7P مجهز شده که ۱۶۰ اسب بخار قدرت و ۲۴۰ نیوتن متر گشتاور دارد و از گیربکس ۶ سرعته اتوماتیک استفاده می‌کند. مصرف سوخت ترکیبی ریرا حدود ۷.4 لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده، در حالی که آریا مصرف سوخت ترکیبی 7.7 لیتر را ثبت کرده و از این نظر اندکی کم‌مصرف‌تر است.

عکس ماشین ریرا

از نظر طراحی ظاهری، ریرا با زبان طراحی جدید ایران خودرو، جلوپنجره بزرگ، چراغ‌های کشیده و خطوط نرم بدنه، چهره‌ای مدرن‌تر و نزدیک به کراس‌اوورهای روز بازار دارد. در سوی دیگر، آریا بر پایه پلتفرم SP100 سایپا توسعه یافته و با فرم بدنه ساده‌تر، گلگیرهای برجسته و ارتفاع مناسب از سطح زمین، ظاهری اسپرت‌تر و البته هماهنگ‌تر نسبت به محصولات قدیمی سایپا ارائه می‌دهد. هر دو خودرو از رینگ‌های آلومینیومی و چراغ‌های LED بهره می‌برند، اما ریرا ایران خودرو از رینگ‌های 18 اینچی و سایپا آریا از رینگ 17 اینچی بهره می‌برد.
در بخش امکانات، هر دو کراس‌اوور به تجهیزاتی مانند سانروف، نمایشگر لمسی، دوربین عقب، کروز کنترل، فرمان برقی، سیستم کنترل پایداری، کنترل شروع حرکت در سربالایی و چند کیسه هوا مجهز هستند. با این حال، ری‌را امکاناتی مانند دوربین ۳۶۰ درجه، شارژر بی‌سیم تلفن همراه، ترمز پارک برقی با اتوهلد، سیستم ورود و استارت بدون کلید و تهویه مطبوع اتوماتیک را در اختیار خریداران قرار می‌دهد که در فهرست تجهیزات آریا دیده نمی‌شود. در مقابل، آریا نیز به تجهیزاتی مانند سنسور نور و باران، سیستم پایش فشار باد تایرها و برخی امکانات رفاهی مجهز شده، اما در مجموع از نظر تجهیزات رفاهی و ایمنی، ری‌را دست بالاتر را دارد.
از نظر قیمت نیز شرایط این دو خودرو متفاوت است. در حال حاضر و تا مردادماه ۱۴۰۵، آخرین قیمت ثبت‌شده برای ریرا ایران‌خودرو در بازار حدود ۳ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان است، اما قیمت آریا سایپا کارخانه و بازار هنوز به‌صورت رسمی مشخص نشده است. به طور کلی اگر اولویت خریدار بهره‌مندی از امکانات رفاهی و ایمنی بیشتر و مصرف سوخت اندکی کمتر باشد، ریرا گزینه کامل‌تری به شمار می‌رود؛ اما آریا با حساسیت کمتر به کیفیت سوخت به دلیل سیستم تنفس طبیعی و پلتفرم نسبتاً ایمن، می‌تواند در صورت عرضه با قیمت رقابتی، رقیب جدی برای کراس‌اوور جدید ایران خودرو باشد.

سایپا آریا و شاهین دو محصول با پلتفرم مشترک و طراحی ظاهری مشابه هستند که با وجود اشتراکات ظاهری، قوای فنی متفاوتی با یک‌دیگر دارند. آریا یک کراس‌اوور کوچک شهری است که به پیشرانه چهار سیلندر دو لیتری با تنفس طبیعی مجهز است و می‌تواند ۱۳۸ اسب بخار قدرت و ۱۸۹ نیوتن متر گشتاور را تولید کند. نیروی تولیدی از طریق گیربکس 6 سرعته اتوماتیک به چرخ‌های جلو منتقل می‌کند. این موتور نسبت به پیشرانه‌های توربوشارژ کوچک‌تر قدیمی حجم بیشتری دارد و در رانندگی شهری و بین‌شهری عملکردی نرم‌تر و کشش مناسب‌تری ارائه می‌دهد، اگرچه مصرف سوخت آن کمی بیشتر است.

عکس ماشین سایپا شاهین

در مقابل، سایپا شاهین که در ابتدا به‌عنوان یک سدان کامپکت معرفی شد، به موتور ۱.۵ لیتری توربوشارژ M15T مجهز است که حداکثر ۱۱۰ اسب بخار قدرت و ۱۷۸ نیوتن متر گشتاور تولید می‌کند. این خودرو با جعبه‌دنده ۵ سرعته دستی یا ۶ سرعته اتوماتیک عرضه می‌شود. پیشرانه توربوشارژ از لحاظ قدرت خام و تجربه رانندگی کلی در برابر موتور دو لیتری آریا عقب می‌ماند.
ابعاد دو خودرو نیز بر اساس کاربردشان متفاوت است. آریا به‌عنوان یک کراس‌هاچ‌بک قدری بلندتر و جادارتر طراحی شده و فضای صندوق و کابین به‌گونه‌ای است که حس وسیع‌تری نسبت به شاهین سدان ایجاد می‌کند. در مقابل شاهین با تمرکز بر کلاس سدان، هندلینگ و سواری متعادل در محیط شهری را در اولویت قرار داده است، هرچند کیفیت متریال داخلی و امکانات ایمنی در هر دو خودرو در سطح محصولات داخلی ایران قرار دارند و می‌توان برای خریدارانی با بودجه متوسط گزینه‌ای مناسب به شمار روند.
در مجموع، آریا با موتور بزرگ‌تر و گیربکس اتوماتیک، برای افرادی که به تجربه رانندگی اسپرت‌تر و قدرت بیشتر اهمیت می‌دهند مناسب‌تر است، در حالی که شاهین با موتور توربوشارژ کوچک‌تر و گزینه‌های گیربکس متنوع، انتخابی اقتصادی‌تر با تمرکز بر رانندگی شهری است.